వై. వి. రావు

వై. వి. రావు (జననం 1903, నెల్లూరు) సినిమా దర్శకుడు, నిర్మాత. బొంబాయి, మద్రాసులలో మూకీ సినిమాలకు పనిచేశారు, కన్నడ, తమిళ టాకీలు తీశారు. 1939లో జగదీశ్ ఫిలిమ్స్ అనే సొంత సంస్థ పెట్టారు; దాని *మళ్లీ పెళ్లి* తొలి తెలుగు సాంఘిక చిత్రాల్లో ఒకటి.

వై. వి. రావు నెల్లూరుకు చెందిన సినిమా దర్శకుడు, నిర్మాత; మూకీ రోజుల నుంచే సినిమా రంగంలో పనిచేశారు.1 ఎన్నో ఏళ్లు ఆయన ఇతర భాషల సినిమాలు తీశారు; సొంతంగా తెలుగు సినిమా తీసింది 1939లోనే.2 ఆ సినిమా మళ్లీ పెళ్లి తొలి తెలుగు సాంఘిక చిత్రాల్లో ఒకటి.2

మూకీలు, తొలి టాకీలు

రావు 1903 మే 30న నెల్లూరులో పుట్టారని, మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకున్నారని 1953 నాటి సినిమా అల్మనాక్ చెబుతుంది.1 బొంబాయిలోని లక్ష్మీ పిక్చర్స్‌తో మూకీ సినిమాల్లో మొదలుపెట్టి, అక్కడి రాయల్ ఆర్ట్ స్టూడియోస్‌తో పనిచేశారు.1 తర్వాత మద్రాసులోని జనరల్ పిక్చర్స్ కార్పొరేషన్‌లో కళా దర్శకుడిగా చేరారు.1

శబ్దం వచ్చాక కొల్హాపూర్‌లోని మహారాష్ట్ర మూవీటోన్ స్టూడియోలో తొలి కన్నడ టాకీల్లో కొన్నింటికి ఆయన దర్శకత్వం వహించారని అల్మనాక్ చెబుతుంది.1 1936లో కలకత్తాలో తమిళ సినిమా చింతామణి తీశారు; అది దక్షిణ భారతదేశంలో 72 వారాలు ఆడింది.1 1940లో కలకత్తా న్యూ థియేటర్స్ స్టూడియోలో శాంతా ఆప్టే, ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మిలతో తమిళ సావిత్రి తీశారు; అందులో తానూ నటించారు.1 1930ల మొదట్లో మద్రాసులో టాకీలు తీయడానికి కృషి చేస్తున్న మార్గదర్శకుల్లో ఆయన పేరును కె. ఎన్. టి. శాస్త్రి పేర్కొన్నారు.3

జగదీశ్ ఫిలిమ్స్

1939లో రావు జగదీశ్ ఫిలిమ్స్ అనే సొంత సంస్థ పెట్టి, తెలుగు సాంఘిక చిత్రం మళ్లీ పెళ్లి విడుదల చేశారని కొడవటిగంటి కుటుంబరావు రాశారు.2 రావు తెలుగువాడై ఉండి కూడా అంతకు ముందు ఎన్నో ఏళ్లు తెలుగు సినిమాలు తీయలేదని కుటుంబరావు గుర్తుచేస్తారు.2 మళ్లీ పెళ్లి వితంతు పునర్వివాహం గురించిన సినిమా.4 1956 నాటి సంచిక కూడా దాన్ని 1939 సినిమాల్లో చేర్చింది.5

సొంత నిర్మాణం మొదలుపెట్టాక రావు నాలుగు తెలుగు, తమిళ సినిమాలు తీశారని అల్మనాక్ చెబుతుంది.1 1940లో తన విశ్వమోహిని‌లో చిత్తూరు వి. నాగయ్య‌కు ఒక విచిత్రమైన సినిమా నిర్మాత అనే తేలికపాటి పాత్ర ఇచ్చారు.6

సుమారు 1941లో స్టార్ సిస్టమ్ మొదలైందని కుటుంబరావు అంటారు. తారల కోసం జరిగిన ఆ పోటీలో రావు, బి. ఎన్. రెడ్డి, గూడవల్లి రామబ్రహ్మం ముగ్గురూ పాల్గొన్నారు.7 అయినా ముగ్గురూ ప్రయోజనం ఉన్న సినిమాలే తీశారని, తమకు కావాల్సింది డబ్బే అని బహిరంగంగా అనలేదని ఆయన అంటారు.7

పరిశ్రమలో

రెండో ప్రపంచ యుద్ధ కాలంలో ముడి ఫిల్ము పంపిణీపై సలహా ఇవ్వడానికి ప్రభుత్వం ఒక కమిటీ వేసింది. మద్రాసులోని దక్షిణ భారత ఫిల్మ్ ఛాంబర్ ఆఫ్ కామర్స్ తరఫున వై. వి. రావు అందులో సభ్యుడు.8 పుష్కరం క్రితం తెలుగు సినిమాలకు పేరు తెచ్చిన నిర్మాతల్లో రావు ఒకరని 1953 అక్టోబర్‌లో కుటుంబరావు రాశారు. రావు అప్పటికీ సినిమాలు తీస్తూనే ఉన్నారని ఆయన చెప్పారు.9

1953లో రావు తన సొంత సంస్థ కోసం తమిళ, తెలుగు భాషల్లో మంజరి తీస్తున్నారని అల్మనాక్ చెబుతుంది.1

ఆధారాల మధ్య భేదాలు

1953లో ఆయన సంస్థ పేరు. రావు తన సంస్థ శ్రీ వరుణ ఫిలిమ్స్ కోసం మంజరి తీస్తున్నారని అల్మనాక్ చెబుతుంది.1 1953 సినిమాల జాబితాలో సంచిక మంజరి నిర్మాతను శ్రీ వర్మ ఫిలిమ్స్ అంటుంది.10

Footnotes

  1. I. K. Menon and S. G. Chandavarkar (compilers), Indian Motion Picture Almanac and Who’s Who, 1953 (Bombay: Film Federation of India, 1953), p. 370, Who’s Who, “Rao, Y. V.” (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9 ↩10

  2. Kutumbarao, “Telugu chitralu: simhavalokanam”, Andhra Prabha, 1 October 1953, in Cinema Vyasalu, Vol. 1, p. 172 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  3. K. N. T. Sastry, Chittoor V. Nagaiah: A Monograph (New Delhi: Publications Division, 2000), p. 18 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  4. Kodavatiganti Kutumbarao, “Telugu cinema vishishta charitralo konni mailurallu” (1952), in Cinema Vyasalu, Vol. 1 (Viplava Rachayitala Sangham, 2000), p. 160 (in Telugu) (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  5. Indian Talkie, 1931–56: Silver Jubilee Souvenir (Bombay: Film Federation of India, 1956), p. XXII, list of Telugu talkies, 1936–1952 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  6. Sastry, Chittoor V. Nagaiah (2000), p. 21 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  7. Kutumbarao, “Gudavalli Ramabrahmam”, Kinema, 15 February 1972, in Cinema Vyasalu, Vol. 1, p. 286 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩ ↩2

  8. Film Enquiry Committee, Report of the Film Enquiry Committee, 1951 (New Delhi: Government of India Press, 1951), p. 12 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  9. Kutumbarao, “Toli mali darsakulu”, Telugu Swatantra, 23 October 1953, in Cinema Vyasalu, Vol. 2 (Viplava Rachayitala Sangham, 2000), p. 248 (in Telugu) (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  10. Silver Jubilee Souvenir (1956), p. XXIII, list of Telugu talkies, 1952–1956 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (6)
  1. I. K. Menon and S. G. Chandavarkar (compilers), Indian Motion Picture Almanac and Who's Who, 1953 (opens in a new tab), Film Federation of India, Bombay, 1953, pp. 370. [Public domain in India (directory and unsigned matter); signed articles cite only]
  2. Kodavatiganti Kutumbarao; Krishnabai and Prasad (eds.), Cinema Vyasalu, Vol. 1 (Vyasa Prapancham 4) (in Telugu) (opens in a new tab), Viplava Rachayitala Sangham, Andhra Pradesh, 2000, pp. 160, 172, 286. Cite-only; paraphrased. [Cite only]
  3. Kodavatiganti Kutumbarao; Krishnabai and Prasad (eds.), Cinema Vyasalu, Vol. 2 (Vyasa Prapancham 4) (in Telugu) (opens in a new tab), Viplava Rachayitala Sangham, Andhra Pradesh, 2000, pp. 248. Cite-only; paraphrased. [Cite only]
  4. K. N. T. Sastry, Chittoor V. Nagaiah: A Monograph (opens in a new tab), Publications Division, Government of India, New Delhi (for the National Film Archive of India), 2000, pp. 18, 21. Cite-only; paraphrased. [Cite only]
  5. Film Enquiry Committee (S. K. Patil, chairman), Report of the Film Enquiry Committee, 1951 (opens in a new tab), Government of India Press, New Delhi, 1951, pp. 12. [Public domain in India]
  6. Film Federation of India, Indian Talkie, 1931-56: Silver Jubilee Souvenir (opens in a new tab), Film Federation of India, Bombay, 1956, XXII–XXIII. [Public domain in India (photographs and unsigned matter); signed articles cite only]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: