టేకి

టేకి గోదావరి డెల్టాలోని ఒక గ్రామం. 1901లో అది గోదావరి జిల్లాలోని రామచంద్రపురం తాలూకాలో ఉండేది.¹ అందుకే 1919 నాటి వి. రంగాచార్య (V. Rangacharya) జాబితా దాని రాగి రేకుల దానపత్రాన్ని ఆ తాలూకా కింద ఇస్తుంది.²

టేకి రేకులు

1901 ఏప్రిల్ 30న గోదావరి కలెక్టర్ ఆ రేకుల గురించి ఒక లేఖ రాశారు.¹ సుమారు రెండు నెలల ముందు “టేకికి చెందిన” కోడి దోసిగాడు తన పొలంలో పని చేస్తుండగా వాటిని కనుగొన్నాడని ఆయన నివేదించారు.¹ తాలూకా మద్రాసు సర్వే పటంలో ఆ గ్రామం నం. 122 అని హుల్ష్ (Hultzsch) జోడించారు.¹

ఆ రేకులు మొదటి కులోత్తుంగుడి కొడుకు, వేంగి వైస్రాయ్, రాజరాజ అనే బిరుదు గల చోడగంగుడి ఆదేశం.¹² ఆదేశం పాలన 17వ సంవత్సరం నాటిది.¹² అది తూర్పు చాళుక్యుల వంశపారంపర్య సేవకులైన తెలికి కుటుంబాలకు పెళ్లిళ్లలో గౌరవాలు ఇస్తుంది.¹² రాజరాజ చోడగంగుని టేకి శాసనం పేజీ చూడండి.

టేకి కాలువ

ఆనకట్టకు ముందు డెల్టాలో నీటిపారుదలను హెన్రీ మోరిస్ (Henry Morris) గోదావరి జిల్లా కథనం (1878) వర్ణిస్తుంది. మోరిస్ ప్రకారం, పాత కాలువలు ఏటా సుమారు యాభై రోజులు మాత్రమే నది నుంచి నీటిని తీసుకునేవి.³ “తూర్పు వైపున ఉన్న కాలువలు తుళ్లయ్య భాగ, చొప్పెల్ల, టేకి, ముస్కపల్లి కాలువలు” అని ఆయన రాశారు.³

ఆనకట్ట కోసం ప్రణాళిక వేసిన కాలువల పథకాన్ని కూడా మోరిస్ నమోదు చేశారు.⁴ దానిలో చొప్పెల్ల, తుళ్లయ్య భాగ నీరు అందించిన భూముల మురుగు నీటిని టేకి కాలువ తీసుకునేది.⁴ అది తన అదనపు నీటిని కోరింగ నదిలోకి తీసుకెళ్లేది.⁴

Footnotes

1. E. Hultzsch, “Teki Plates of Rajaraja-Chodaganga”, Epigraphia Indica VI (1900–01), p. 334 and note 2 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵ ↩⁶ ↩⁷

2. V. Rangacharya, A Topographical List of the Inscriptions of the Madras Presidency, Vol. II (1919), p. 745, Ramachandrapuram taluk, No. 364 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴

3. Henry Morris, A Descriptive and Historical Account of the Godavery District (1878), p. 141 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩²

4. Morris, Godavery District (1878), p. 144 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³