సిద్దీ జౌహర్ (సలాబత్ ఖాన్)
రెండవ అలీ ఆదిల్ షా కాలంలో కర్నూలును తన పాలనగా, జాగీర్ (భూమి మంజూరు)గా ఉంచుకున్న బీజాపూర్ అబిసీనియన్ అధికారి. సలాబత్ ఖాన్ అనే బిరుదు పొందిన ఆయన 1660లో పన్హాలాలో శివాజీని ముట్టడించాడు. శివాజీ తప్పించుకోనిచ్చాడనే అనుమానంతో ఆయన కర్నూలుకు వెళ్లిపోయి, 1662లో రాజుపై తిరుగుబాటు చేసి, తన సొంత అనుచరుల చేతిలో చంపబడ్డాడు. ఆయన అల్లుడు ఆదోనికి చెందిన సిద్దీ మసూద్.
సిద్దీ జౌహర్ బీజాపూర్ కర్ణాటక్ యుద్ధాలలో ఎదిగిన అబిసీనియన్ (ఇథియోపియన్) సైనికుడు. 1659లో శివాజీ అఫ్జల్ ఖాన్‌ను చంపిన తర్వాత, బీజాపూర్ దర్బారు ఆయనకు వ్యతిరేకంగా కొత్త సేనానిని ఎంచుకుందని గ్రాంట్ డఫ్ (Grant Duff) చెబుతారు.1 ఆయన “అప్పుడు కర్నూల్‌లో అధిపతిగా ఉన్న సీదీ జోహూర్ అనే అబిసీనియన్ అధికారి”.1 ఆయన “కర్ణాటకలో వివిధ సేవలలో ప్రత్యేకంగా పేరు తెచ్చుకున్నాడు”.1
“ఆయన అప్పుడు సామంతుల స్థాయిలో లేడు” అని మరాఠా చరిత్రకారుడు గ్రాంట్ డఫ్ జోడిస్తారు.1 కానీ “ఆయన ఏ పక్షానికి చెందినవాడైనా ఉంటే కలిగే దానికంటే, ఆయన నియామకం తక్కువ అసూయను రేపింది”.1 కర్నూలు, బీజాపూర్ ఆదిల్ షాహీలు చూడండి.
పన్హాలా
దండయాత్రకు ముందు సిద్దీ జౌహర్‌కు “సులాబుత్ ఖాన్ (సలాబత్ ఖాన్) అనే బిరుదుతో గౌరవం ఇచ్చారు”.2 “బీజాపూర్ రచనలన్నిటిలో ఇకపై ఆయన పేరు సులాబుత్ ఖాన్‌గా మారుతుంది” అని గ్రాంట్ డఫ్ గుర్తిస్తారు.2
1660లో ఆయన శివాజీని పన్హాలా కోటలో బంధించి, నాలుగు నెలలు ముట్టడి కొనసాగించాడు.23 తర్వాత శివాజీ లొంగుబాటు చర్చలు జరుపుతున్నట్లు నటించి, రాత్రి జారుకున్నాడు.23 సిద్దీ జౌహర్ కొడుకు సిద్దీ అజీజ్ అశ్వికదళంతో వెంబడించాడు.23
రెండవ అలీ ఆదిల్ షా “సీదీ జోహూర్‌కు శివాజీ లంచం ఇచ్చాడని తేలికగా నమ్మేలా చేయబడ్డాడు”.4 సిద్దీ జౌహర్ దర్బారీలకు భయపడి “తన పాలన, జాగీర్ ప్రదేశమైన కర్నూల్ వైపు వెళ్లిపోయాడు”.4
తిరుగుబాటు, మరణం
రాజు ఆయనను తిరిగి తనవైపు తిప్పుకోవడానికి ప్రయత్నించాడు.5 కానీ సిద్దీ జౌహర్ తన వ్యక్తిగత శత్రువైన మంత్రి ఇబ్రహీం ఖాన్‌ను నమ్మక, తన జాగీర్‌కు తిరిగి వెళ్లాడు.5 ఉత్తర కర్ణాటక్‌లో తిరుగుబాట్లను అణచివేయమని ఆయనను ఆదేశించారు.5 కానీ ఆయన తిరుగుబాటుదారులకు సాయం చేస్తున్నాడని, శివాజీతో కూడా సంబంధం ఉందని అనుమానించారు.5
1662లో రాజు సైన్యం రాయచూరు, తొర్గల్‌లను తీసుకుంటుండగా, ఆయన తుంగభద్ర అవతల రాజ సైన్యాలపై దాడి చేసి వెనక్కి తరమబడ్డాడు.67 “తన అనుచరుల ద్రోహం వల్ల సీదీ జోహూర్ చాలా కొద్ది కాలమే యుద్ధం కొనసాగించాడు” అని గ్రాంట్ డఫ్ రాస్తారు.67 “తమ సొంత క్షమాభిక్షను పొందడానికి” వారు ఆయనను చంపారు.67 రాజు ఆయన కొడుకును క్షమించాడు.67 రాజు “ఈశాన్య రాష్ట్రం (కర్నూల్) మొండి అబిసీనియన్ అధికారులను తిరిగి లొంగుబాటులోకి తెచ్చిన” కాలంగా జదునాథ్ సర్కార్ (Jadunath Sarkar) అవే సంవత్సరాలను వర్ణిస్తారు.89
కుటుంబం
గ్రాంట్ డఫ్ సిద్దీ అజీజ్‌ను సిద్దీ జౌహర్ కొడుకుగా పేర్కొంటారు.310 రాజప్రతినిధి సిద్దీ మసూద్ ఆయన అల్లుడు అని ఆయన చెబుతారు.310 సిద్దీ మసూద్ చూడండి.
Footnotes
-
James Grant Duff, A History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 178 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 179 and note (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 181 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 182 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 185 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 186 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 187 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Jadunath Sarkar, History of Aurangzib, Vol. IV (2nd ed., 1930), p. 156 and note (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Sarkar, Aurangzib IV (1930), p. 157 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Grant Duff, History of the Mahrattas, Vol. I (1826), p. 282 and notes (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
ఆధారసూచికలు
గమనికలు (0)
ఆధారాలు (2)
ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
చివరి సవరణ: