ప్రచురితమైన ఆధారాలతో నిర్మించిన కొత్త సైట్. ఏదైనా పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
తెలుగు చరిత్రTelugu History

మాధవవర్మ జనాశ్రయ పొలమూరు తామ్రశాసనం

గోవిందవర్మ కొడుకు, విక్రమహేంద్రుడి మనవడు అయిన విష్ణుకుండిన రాజు మాధవవర్మ జనాశ్రయుడి సంస్కృత రాగి రేకుల దానపత్రం. తూర్పు దిక్కును జయించడానికి గోదావరిని దాటుతూ ఆయన దాన్ని చేశాడు. అది పొలమూరు గ్రామాన్ని ఒక బ్రాహ్మణుడికి ఇచ్చింది. ఆ బ్రాహ్మణుడి కొడుకు అదే గ్రామాన్ని తూర్పు చాళుక్య రాజు మొదటి జయసింహుడి నుంచి మళ్లీ పొందాడు. 1914లో గుర్తించి, తెలుగు ప్రాంత పత్రికలలో సంపాదకత్వం చేసిన ఇది విష్ణుకుండిన కాలక్రమానికి కీలకం. కానీ దాని పాలనా సంవత్సరం, తేదీ, దాని రాజు కూడా వివాదాస్పదం.

పొలమూరు రేకులు జనాశ్రయ-మహారాజు అనే బిరుదు గల విష్ణుకుండిన రాజు మాధవవర్మ దానపత్రం. ఆయన తాత విక్రమహేంద్రుడి పేరు ఇచ్చే ఏకైక శాసనం అవే.1 తూర్పు చాళుక్య రాజు మొదటి జయసింహుడు అదే గ్రామాన్ని మళ్లీ దానం చేశాడు.23 ఆ కారణంగా వంశ కాలాన్ని నిర్ణయించడానికి మరే విష్ణుకుండిన శాసనం కంటే ఈ రేకులను ఎక్కువగా ఉపయోగించారు.23 గ్రంథాలయంలో పాఠపు సంచిక ఏదీ లేదు. ఈ పేజీ శాసన నివేదికలపై, దానపత్రాన్ని ఉదహరించిన పండితులపై ఆధారపడింది.

కనుగొనడం, ప్రచురణ

కాకినాడ (అప్పుడు కోకనాడ)కు చెందిన డి. వి. ప్రకాశరావు (D. V. Prakasa Rao) గోదావరి జిల్లాలో ఆ రేకులను కనుగొన్నారు.1 జె. రామయ్య పంతులు (J. Ramayya Pantulu) వాటిని సంపాదించి, శాసన కార్యాలయానికి అరువు ఇచ్చారు.1 1913–14 నాటి శాసన నివేదికలో వాటిని అనుబంధం A నం. 7గా నమోదు చేశారు.1 ఆ సంవత్సరపు నివేదిక దాతను విష్ణుకుండిన కుటుంబంలో “కొత్త, తర్వాతి సభ్యుడు” అని పిలిచింది.4

డి. సి. సర్కార్ (D. C. Sircar) Journal of the Andhra Historical Research Society (ఆంధ్ర చారిత్రక పరిశోధక మండలి పత్రిక), సంపుటం VIలోని ఒక సంచికను ఉదహరిస్తారు.5 కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయ Journal of the Department of Letters (సాహిత్య శాఖ పత్రిక)లో కె. వి. లక్ష్మణరావు (K. V. Lakshman Rao) చేసిన అంతకు ముందటి సంచికను కూడా ఆయన ఉదహరిస్తారు.5 అదే పత్రికలో రాస్తూ ఎం. సోమశేఖర శర్మ (M. Somasekhara Sarma) వాటిని తెలుగు అకాడమీ రేకులు అని పిలిచారు.6

వర్ణన

వర్ణమాల చిక్కుళ్ల, రామతీర్థం రేకుల వర్ణమాల కంటే “చాలా తర్వాతిది” అని, అక్షరాలను అజాగ్రత్తగా చెక్కారని 1913–14 నివేదిక కనుగొంది.1 భాష, రాత పద్ధతి చెడ్డవని, అక్షరాలు మోటైనవి, తర్వాతివి అని సర్కార్ కూడా పిలిచారు. దానపత్రం ప్రామాణికమైనదని పూర్తి నిశ్చయం లేదని ఆయన భావించారు, అయితే అది పాత శాసనానికి నకలు కావచ్చు.7 ముద్ర విష్ణుకుండిన చిహ్నమైన సింహాన్ని, బహుశా దాత పేరును చూపిస్తుందనే మొదటి సంపాదకుడి నమ్మకాన్ని ఆయన ఉదహరించారు.8

విషయం

1913–14 నివేదిక ప్రకారం, వంశావళి విక్రమహేంద్రుడి నుంచి ఆయన కొడుకు గోవిందవర్మ వరకు సాగుతుంది.1 తర్వాత గోవిందవర్మ “ప్రియ పుత్రుడు”, జనాశ్రయ-మహారాజు అని కూడా పిలిచే మహారాజు మాధవవర్మ వస్తాడు.1 రాజు “తూర్పు ప్రాంతాన్ని జయించాలనే కోరికతో” గోదావరిని దాటాడు.1 తర్వాత ఆయన గుద్దవాటి జిల్లాలోని పులింబూరు గ్రామాన్ని కమ్మరాష్ట్రంలోని కుందూరు నుంచి వచ్చిన ఒక బ్రాహ్మణుడికి ఇచ్చాడు.1

సర్కార్ మరింత వివరాలు ఇస్తారు: ఆ బ్రాహ్మణుడు గౌతమ గోత్రానికి (వంశానికి) చెందిన, తైత్తిరీయ శాఖ పండితుడు, దామశర్మ కొడుకు, రుద్రశర్మ మనవడు శివశర్మ. దానం దలియవావి నది ఒడ్డున ఉన్న పులోబూరు గ్రామం.37 దానితో పాటు మయిందవాటకి దక్షిణ చివరన నాలుగు నివర్తనాల (భూమి కొలతల) భూమిని అగ్రహారంగా (బ్రాహ్మణ గ్రామంగా) చేసి ఇచ్చారు.37

ఆదేశాన్ని మహత్తరులకు (గ్రామ పెద్దలకు), రాజ అధికారులకు సంబోధించారు.78 దాని అమలుదారులు హస్తికోశ, వీరకోశ అనే అధికారులు.78 సందర్భం ఫాల్గుణ పౌర్ణమి నాటి చంద్రగ్రహణం.9

దానపత్రంలో మాధవవర్మకు మొదటి ఈపూరు రేకుల బిరుదులు ఉన్నాయి.10 వాటిలో పదకొండు అశ్వమేధాలు, వెయ్యి అగ్నిష్టోమాలు, త్రివరనగర యువతుల ఆనందం ఉన్నాయి.10 అవసిత-వివిధ-దివ్య అనే ఒక పదబంధంలో దివ్య పరీక్ష ప్రస్తావనను సర్కార్ చూశారు.11

పాలనా సంవత్సరం

సంవత్సరాన్ని ఒక సంఖ్యా చిహ్నంతో రాశారు. లక్ష్మణరావు దాన్ని 48 అని చదివారు. రాబర్ట్ సూయెల్ (Robert Sewell), ఎస్. కృష్ణస్వామి అయ్యంగార్ (S. Krishnaswami Aiyangar) ఆయనను అనుసరించారు.126 48కి ఒకే చిహ్నం తెలియదని వాదించి, సర్కార్ దాన్ని 40గా, బహుశా 70గా, చదివారు. స్థలం లేనందువల్ల 40 కింద 8ని రాసి ఉండవచ్చని ఆయన ఒప్పుకున్నారు.13 40, 8 చిహ్నాలను కలిపిన రూపంగా ఆర్. ఎస్. పంచముఖి (R. S. Panchamukhi) 48ని సమర్థించారు.2

ప్రదేశాలు

సర్కార్ పులోబూరును గోదావరి జిల్లాలోని అనపర్తి రైల్వే స్టేషన్ దగ్గరి పొలమూరుగా గుర్తించారు.147 రెండు పొలమూరు దానపత్రాలూ దొరికిన చోటు ఇదే అని ఆయన చెబుతారు.147 మయిందవాటకిని పక్కనే ఉన్న మహేంద్రవాడగా, దలియవావిని తుల్యభాగ వాగుగా ఆయన భావించారు.147 గుద్దవాడి జిల్లాను ఆయన తర్వాతి రామచంద్రపురం తాలూకాలో ఉంచారు.147 కున్లూర సత్తెనపల్లి తాలూకాలోని కొండూరు కావచ్చని, లేదా పెద-కొండూరు కావచ్చని ఆయన భావించారు.7

మొదటి జయసింహుడి దానపత్రాన్ని సంపాదకత్వం వహించిన వి. రంగాచార్య (V. Rangacharya) దానికి బదులుగా గ్రామాన్ని భీమవరం తాలూకాలోని పొలమూరులో ఉంచారు. హుల్ష్ (Hultzsch)ను అనుసరించి, ఆయన గుద్దవాడిని కృష్ణా (అప్పుడు కిస్ట్నా) జిల్లాలోని గుడివాడగా గుర్తించారు.15 పొలమూరు పేజీ చూడండి.

రెండవ పొలమూరు దానపత్రం

తూర్పు చాళుక్య రాజు మొదటి జయసింహుడు తర్వాత అదే గ్రామాన్ని ఆసనపురానికి చెందిన రుద్రశర్మకు ఇచ్చాడు.15 రుద్రశర్మ గౌతమ గోత్రానికి చెందినవాడు, శివశర్మ కొడుకు, దామశర్మ మనవడు.15 ఈ దానపత్రపు అమలుదారులు కూడా హస్తికోశ, వీరకోశ.15 ఈ రుద్రశర్మ విష్ణుకుండిన రాజు దానగ్రహీత కొడుకు అని సర్కార్, పంచముఖి గుర్తించారు. ఆయనను పూర్వాగ్రహారిక, అంటే అగ్రహారపు పూర్వ యజమాని, అని పిలుస్తారని వారు గుర్తించారు.1416

చాళుక్యులు, విష్ణుకుండినులు ఆ జిల్లా కోసం పోరాడుతున్నప్పుడు రుద్రశర్మ ఆసనపురానికి పారిపోయాడని సర్కార్ భావించారు.17 ఆయన దృష్టిలో జయసింహుడు తర్వాత ఆ గ్రామాన్ని ఆయనకు ఖాయం చేశాడు.17 అధికారం విష్ణుకుండినుల నుంచి చాళుక్యులకు మారినప్పుడు రుద్రశర్మ గ్రామాన్ని కోల్పోయాడని, లేదా అతని హక్కుపై వివాదం వచ్చిందని పంచముఖి భావించారు.16

జయసింహుడి దానపత్రపు పాలనా సంవత్సరాన్ని కూడా మూడు విధాలుగా చదివారు:18

  • 1913–14 నివేదికలో 1518
  • ఆర్. సుబ్బారావు (R. Subba Rao) ప్రకారం 418
  • గ్రామం పేరును పులొంబూరు అని కూడా చదివిన సోమశేఖర శర్మ ప్రకారం 518

సూచించిన తేదీలు

గ్రహణం, రెండవ దానపత్రం చాలా విభిన్నమైన తేదీలను ఇచ్చాయి:

ఆధారందానపత్రం తేదీ
కె. వి. లక్ష్మణరావు (సోమశేఖర శర్మ ఉదహరించినది), సూయెల్, అయ్యంగార్ (1932) అనుసరించినది619594 ఫిబ్రవరి 10, 48వ సంవత్సరం
పంచముఖి (1936)2621 ఫిబ్రవరి 12
మిరాశి (Mirashi) (1938, 1942)2021565 నాటి ఫాల్గుణ గ్రహణం, 40వ సంవత్సరంలో; పాలన సుమారు 525–568
సర్కార్ (1939)229ఆయన కాలవ్యవధి అంచనా ప్రకారం సుమారు 587; గ్రహణం ప్రకారం 556, 565, 574 లేదా 575లో ఒకటి (40వ సంవత్సరంగా చదివితే)

లక్ష్మణరావు కొన్ని గ్రహణ సంవత్సరాలను తిరస్కరించారు:6

  • ఆ గ్రహణాలు భారతదేశంలో కనిపించలేదు కాబట్టి 593, 6126
  • చాలా ముందుదని 5756
  • చాలా తర్వాతిదని 6216

సుమారు 631లో ఓడిపోయిన రాజు 48వ సంవత్సరానికి 594 చాలా ముందుదని పంచముఖి దాన్ని తిరస్కరించి, 621ని ఎంచుకున్నారు.2 రెండు పొలమూరు దానపత్రాల మధ్య సుమారు అర్ధ శతాబ్దం ఉంటుందని, జయసింహుడి దానపత్రం సుమారు 637 నాటిదని అనుకుని సర్కార్ తన అంచనాకు వచ్చారు.22

మిరాశి సుమారు డెబ్బై సంవత్సరాలను అనుమతించారు.20 ఆయన ఇంద్రవర్మ, రెండవ విక్రమేంద్రవర్మ, కుబ్జ విష్ణువర్ధనుడు, జయసింహుడి తెలిసిన పాలనలను లెక్కించారు.20 సుమారు 638 నాటి జయసింహుడి దానపత్రం నుంచి ఆయన సుమారు 568కి చేరుకుని, 565 నాటి గ్రహణాన్ని ఎంచుకున్నారు.20

ఎవరి దానపత్రం?

ఈ దానపత్రపు, మొదటి ఈపూరు రేకుల రాజు గొప్ప మొదటి మాధవవర్మే అని సర్కార్ వాదించారు.10 శాసన నివేదికలు, లక్ష్మణరావు, పంచముఖి, కె. ఆర్. సుబ్రహ్మణ్యన్ (K. R. Subramanian) ఆయనను వంశంలో చివరివాడైన, మూడవ లేదా నాల్గవ మాధవవర్మ అని పిలిచే తర్వాతి రాజుగా చేశారు.23122425 జువో-డుబ్రే (Jouveau-Dubreuil) తాత విక్రమహేంద్రుడిని చిక్కుళ్ల రేకులలోని రెండవ విక్రమేంద్రవర్మగా గుర్తించారు.26 మాధవవర్మ (విష్ణుకుండిన) పేజీ చూడండి.

Footnotes

  1. Annual Report on Epigraphy, Madras, for 1913–14 (1914), Part II, para. 35, p. 102 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9

  2. R. S. Panchamukhi, “Tandivada Grant of Prithivi-Maharaja: 46th Year”, Epigraphia Indica XXIII (1936), p. 90 and note 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  3. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 107 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  4. Annual Report on Epigraphy, Madras, for 1913–14 (1914), Part I, p. 6 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  5. D. C. Sircar, The Successors of the Satavahanas in Lower Deccan (1939), p. 100 and note 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  6. Somasekhara Sarma, “Indrabhattaraka and the Ganga Era” (1930–31), p. 184 and note 15 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7

  7. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 131 and note 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9 ↩10

  8. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 132 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  9. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), pp. 111–112 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  10. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 101 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  11. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 127 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  12. Sewell and Aiyangar, Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 404 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  13. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 104, note 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  14. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 108 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  15. V. Rangacharya, “The Pulibumra Plates of the Eastern Chalukya King Jayasimha I”, Epigraphia Indica XIX (1928), p. 255 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  16. Panchamukhi, “Tandivada Grant” (1936), p. 94 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  17. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 109 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  18. M. Somasekhara Sarma, “Indrabhattaraka and the Ganga Era”, Journal of the Andhra Historical Research Society V, pt. 3 (1930–31), p. 183, notes 13–14 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  19. Robert Sewell and S. Krishnaswami Aiyangar, The Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 21 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  20. V. V. Mirashi, “Thakurdiya Plates of Maha-Pravararaja”, Epigraphia Indica XXII (1938), pp. 20–21 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  21. V. V. Mirashi, “A Note on the Date of the Somavamsi Kings of Southern Kosala”, Epigraphia Indica XXVI (1942), p. 229 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  22. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 110 and note 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  23. Annual Report on Epigraphy, Madras, for 1919–20 (1920), Part II, paras. 9–10, pp. 98–99 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  24. Panchamukhi, “Tandivada Grant” (1936), p. 93 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  25. K. R. Subramanian, Buddhist Remains in Andhra and the History of Andhra between 225 and 610 A.D. (1932), pp. 117–118 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  26. G. Jouveau-Dubreuil, Ancient History of the Deccan (1920), p. 90 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (11)
  1. Madras Government (Assistant Archaeological Superintendent for Epigraphy), Annual Reports on Epigraphy, Southern Circle, for 1910-11 to 1914-15 (opens in a new tab), Government Press, Madras, 1915, pp. 6, 102. Annual Report on Epigraphy for 1913–14, Part I, p. 6, and Part II, para. 35. [Public domain]
  2. Madras Government (Superintendent for Epigraphy, Southern Circle), Annual Reports on Epigraphy for 1920-21 to 1924-25 (opens in a new tab), Government Press, Madras, 1925, pp. 98–99. Annual Report on Epigraphy for 1919–20, Part II, paras. 9–10. [Public domain]
  3. Hirananda Sastri (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XIX (1927–28) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1928, pp. 254–255. V. Rangacharya, Pulibumra plates of Jayasimha I (No. 42). [Public domain]
  4. Robert Sewell (ed. S. Krishnaswami Aiyangar), The Historical Inscriptions of Southern India (Collected till 1923) and Outlines of Political History (opens in a new tab), University of Madras, 1932, pp. 21, 404. Paraphrased. [Public domain in India]
  5. G. Jouveau-Dubreuil, Ancient History of the Deccan (opens in a new tab), The author, Pondicherry (translated by V. S. Swaminadha Dikshitar), 1920, pp. 90, 92. [Public domain]
  6. K. V. Lakshmana Rao (article); Andhra Historical Research Society, Journal of the Andhra Historical Research Society, Vol. V, pt. 1 (July 1930), incl. K. V. Lakshmana Rao, 'Two Copper-plate Grants of the Salankayanas of Vengi' (opens in a new tab), Andhra Historical Research Society, Rajahmundry, 1930, pp. 183–184. M. Somasekhara Sarma, Indrabhattaraka and the Ganga Era (JAHRS V, pt. 3); paraphrased. [Public domain]
  7. Hirananda Sastri and N. P. Chakravarti (eds.), Epigraphia Indica, Vol. XXIII (1935–36) (opens in a new tab), Manager of Publications, Delhi, 1936, pp. 90, 93–95. R. S. Panchamukhi, Tandivada grant of Prithivi-Maharaja; paraphrased. [Public domain in India]
  8. N. P. Chakravarti (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XXII (1933–34) (opens in a new tab), Manager of Publications, Delhi, 1938, pp. 19–21. V. V. Mirashi, Thakurdiya plates of Maha-Pravararaja; paraphrased. [Public domain in India]
  9. N. P. Chakravarti (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XXVI (1941–42) (opens in a new tab), Manager of Publications, Delhi, 1942, pp. 229. V. V. Mirashi, A Note on the Date of the Somavamsi Kings of Southern Kosala; paraphrased. [Public domain in India]
  10. D. C. Sircar, The Successors of the Satavahanas in Lower Deccan (opens in a new tab), University of Calcutta, 1939, pp. 100–101, 104, 107–111, 126–127, 131–132. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]
  11. K. R. Subramanian, Buddhist Remains in Andhra and the History of Andhra between 225 and 610 A.D. (opens in a new tab), Madras (with a foreword by G. Jouveau-Dubreuil), 1932, pp. 113, 117–118. K. R. Subramanian. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: