చెరుకువాడ వెంకట నరసింహం

చెరుకువాడ వెంకట నరసింహం కృష్ణా జిల్లా దివి తాలూకాలోని ఘంటసాలకు చెందిన కాంగ్రెస్ వక్త, పాత్రికేయుడు, ఉపాధ్యాయుడు.¹ 1921, 1932 మధ్య ఆయన మూడుసార్లు జైలుకు వెళ్లారు.¹ ఆయనను ఉపన్యాస చక్రవర్తి (ప్రసంగాల చక్రవర్తి) అనేవారని Who’s Who of Freedom Struggle in Andhra Pradesh (ఆంధ్రప్రదేశ్ స్వాతంత్ర్య పోరాట ప్రముఖులు) (1980) చెబుతుంది.¹ ఆయన 1887 మార్చి 1న పుట్టి, 1964 జూన్ 23న చనిపోయారు.¹

పాత్రికేయుడు, ఉపాధ్యాయుడు, 1906–1920

ఆయన సీతారామయ్య కొడుకు.¹ 1906లో ఆయన మద్రాస్ విశ్వవిద్యాలయ మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షలో ప్రథమ శ్రేణిలో ఉత్తీర్ణులయ్యారు.¹ ఆయన బొంబాయి హైకోర్టు పరీక్ష కోసం న్యాయశాస్త్రం చదివారు. కానీ న్యాయవాదిగా నమోదు కావడానికి రుసుము చెల్లించలేకపోయారు.¹

ఆయన జాతీయవాద పత్రికలు దేశాభిమాని, కృష్ణా పత్రికలకు ఉప సంపాదకునిగా పనిచేశారు.¹ 1910 నుంచి 1919 వరకు ఆయన కౌతారంలోని ఒక మాధ్యమిక పాఠశాల ప్రధానోపాధ్యాయుడు.¹ తర్వాత ఆయన మచిలీపట్నంలోని జాతీయ కళాశాలలో బోధించారు.¹

మూడు జైలు శిక్షలు, 1921–1932

1920లో కలకత్తాకు వెళ్తూ గాంధీ విజయవాడలో ఆగినప్పుడు, అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు, ముట్నూరి కృష్ణారావు, “చెరుకువాడ నరసింహం”, ఇతరులు ఆయనకు స్వాగతం పలికారు.² 1920 ఆగస్టు 1న గాంధీ అక్కడ అహింసాయుత సహాయ నిరాకరణ విధానాన్ని ప్రకటించారు.²

Who’s Who మూడు జైలు శిక్షలను జాబితా చేస్తుంది:¹

• 1921 సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమంలో ఒక సంవత్సరం¹
• ఉప్పు సత్యాగ్రహంలో 1930 ఏప్రిల్ 22 నుంచి ఒక సంవత్సరం, రాజమండ్రి, వెల్లూరు, కడలూరు జైళ్లలో¹
• విదేశీ వస్తువుల బహిష్కరణలో పనిచేసినందుకు 1932 జనవరి 7 నుంచి ఒక సంవత్సరం, రాజమండ్రి, కడలూరు జైళ్లలో¹

1932 శాసనోల్లంఘనలో అరెస్టయిన కాంగ్రెస్ నాయకులలో సరోజినీ రేగాని (Sarojini Regani) కూడా “చెరుకువాడ నర్సింహం” పేరు చెబుతారు.³

వక్త, రచయిత

ఆయన శక్తిమంతమైన వక్త అని, అహింసాయుత సత్యాగ్రహం గురించి గాంధీ సందేశాన్ని వ్యాపింపజేస్తూ అన్ని జిల్లాలలో పర్యటించారని Who’s Who చెబుతుంది.¹ తర్వాత ఆయన కాంగ్రెస్ నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమానికి, దళితుల అభ్యున్నతికి, సర్వోదయ ఉద్యమానికి తన జీవితాన్ని అంకితం చేశారు.¹

ఆయన చాలా తెలుగు పుస్తకాలు రాశారు.¹ Who’s Who శాసన సభలు, స్వరాజ్య దర్పణము, రాజకీయ పంచాంగం, అరణ్యరోదనం, హక్కువిడుదల దస్తావేజు పేర్లను చెబుతుంది.¹

Footnotes

1. Sarojini Regani (ed.), Who’s Who of Freedom Struggle in Andhra Pradesh, Vol. II (1980), p. 298 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵ ↩⁶ ↩⁷ ↩⁸ ↩⁹ ↩¹⁰ ↩¹¹ ↩¹² ↩¹³ ↩¹⁴ ↩¹⁵ ↩¹⁶ ↩¹⁷ ↩¹⁸

2. Sarojini Regani, Highlights of the Freedom Movement in Andhra Pradesh (1956), p. 68 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩²

3. Regani, Highlights (1956), p. 130 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩