ప్రచురితమైన ఆధారాలతో నిర్మించిన కొత్త సైట్. ఏదైనా పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
తెలుగు చరిత్రTelugu History

మొదటి జటావర్మ సుందర పాండ్యుడు

1251లో సింహాసనం ఎక్కి, రెండవ పాండ్య సామ్రాజ్యాన్ని శిఖరానికి తీసుకువెళ్లిన మదురై పాండ్య రాజు. హొయసల సోమేశ్వరుని ఓడించినట్లు, కొప్పెరుంజింగుని కోటను పట్టుకున్నట్లు, గండగోపాలుని చంపి కంచిని ఆక్రమించినట్లు, ముదుగూరు దగ్గర తెలుగువారిపై, వారి మిత్రులపై విజయం సాధించి వారిని కృష్ణా వరకు తరిమినట్లు ఆయన శాసనాలు చెప్పుకుంటాయి. నెల్లూరులో ఆయనకు విజేతగా అభిషేకం జరిగింది. పి. వి. పరబ్రహ్మశాస్త్రి ముత్తుకూరు యుద్ధాన్ని 1263 నాటిదిగా చెప్పి, ఆయన కాకతీయ వరాహంతో నాణేలు ముద్రించాడని జోడిస్తారు. రాబర్ట్ సూయెల్ ఉత్తర దండయాత్రను సందేహించారు.

మొదటి జటావర్మ సుందర పాండ్యుడు 1251లో సింహాసనం ఎక్కిన మదురై పాండ్యుల రాజు.1 ఆయన శాసనాలు తమిళ దేశం గుండా నెల్లూరు వరకు ఉత్తరానికి సాగిన దండయాత్రను వర్ణిస్తాయి.23 అక్కడ ఆయన తెలుగువారిని, వారి కాకతీయ మిత్రులను ఓడించాడని ఆయన శాసనాలు చెబుతాయి.34

దక్షిణాన ఆయన విజయాలు

ఎస్. కృష్ణస్వామి అయ్యంగార్ (S. Krishnaswami Aiyangar) (1921) ఆయన శాసనాల నుంచి ఆయన యుద్ధాలను గుర్తించారు.2 సుందర పాండ్యుడు సింహళ రాజు నుంచి కప్పం పొందాడు.2 ఆయన పల్లవ నాయకుడు కొప్పెరుంజింగుని కోట సేందమంగలాన్ని ముట్టడించి తీసుకుని, తర్వాత దానిని ఆయనకు తిరిగి ఇచ్చాడు.2 చిదంబరంలో ఆయన దేవాలయం పైకప్పును బంగారంతో కప్పించాడు.2 శ్రీరంగంలో ఆయన దేవాలయంలో పట్టాభిషేకం చేయించుకున్నాడు.2

శ్రీరంగం దేవాలయానికి ఆయన ఇచ్చిన కానుకలు పెద్దవి.15 నదిలో రెండు పడవలపై ఒక ఏనుగుతో పాటు ఆయన బంగారం, ముత్యాలతో తనను తాను తూకం వేయించుకున్నాడని అయ్యంగార్ రాశారు.5 కొప్పెరుంజింగుని రాజధాని నుంచి దోచుకున్న ఒక హారాన్ని ఆయన శ్రీరంగం శాసనం పేర్కొంటుందని సూయెల్ (Sewell), అయ్యంగార్ (1932) గుర్తించారు.6

ఉత్తర దండయాత్ర

ఆయన బాణులను అడవులలోకి తరిమి, గండగోపాలుని యుద్ధంలో చంపిన తర్వాత కంచిని ఆక్రమించాడని ఆయన శాసనాలు చెబుతాయి.23 తర్వాత ఆయన ముదుగూరు దగ్గర తెలుగువారిని, వారి మిత్రులైన “ఆరియులను” ఓడించి, వారిని పేరారు (కృష్ణా) వరకు తరిమాడు.3 ఆయన శాసనాలు ఆయనను “జింక అయిన గణపతికి పులి” అంటాయి. అంటే కాకతీయ రాజు అని అర్థం.3 నెల్లూరులో ఆయనకు విజేతగా అభిషేకం జరిగింది.14

ఉత్తరాన ఉన్న పాలకురాలు స్త్రీ కాబట్టి పాండ్యుడు ఆగిపోయాడని ఆయన సహపాలకుడు విక్రమ పాండ్యుని ఒక శాసనం చెబుతుంది.7 1942 నాటి నెల్లూరు గెజిటీర్ దీనిని కాకతీయ రాణి రుద్రమదేవి అని అర్థం చేసుకుంది.8

పి. వి. పరబ్రహ్మశాస్త్రి (P. V. Parabrahma Sastry) (1978) ముత్తుకూరు యుద్ధాన్ని 1263 నాటిదిగా చెప్పారు.9 ఆయన కథనంలో నెల్లూరు తెలుగు చోడ రాజు అక్కడ చంపబడ్డాడు. నెల్లూరు, కంచి స్వాధీనం చేసుకోబడ్డాయి.9 సుందర పాండ్యుడు ఒక వైపు కాకతీయ వరాహం, మరో వైపు పాండ్య చేపలు ఉన్న నాణేలు ముద్రించాడు.9 గణపతిదేవుడు చూడండి.

ఆధారాలు ఏకీభవించని చోట

  • దండయాత్ర తేదీ. ఆ దండయాత్ర 1251 తర్వాత కొద్ది కాలానికే మొదలై దాదాపు పది సంవత్సరాలు సాగిందని అయ్యంగార్ భావించారు.1 సూయెల్ నెల్లూరుకు దండయాత్రను 1260లో ఉంచారు.10 పరబ్రహ్మశాస్త్రి ఆ యుద్ధాన్ని 1263 నాటిదిగా చెప్పారు.9
  • అది జరిగిందా. సుందర పాండ్యుడు శత్రు దేశం గుండా 300 మైళ్లు దండెత్తగలిగాడా అని సూయెల్ సందేహించారు.11 వాటికి వ్యతిరేకంగా ఆధారం లేదు కాబట్టి మాత్రమే ఆయన శాసనాలను అంగీకరించారు.11

Footnotes

  1. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (1921), p. 51 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  2. S. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (1921), p. 48 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7

  3. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (1921), p. 49 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  4. Gazetteer of the Nellore District, brought up to 1938 (1942), p. 45 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩ ↩2

  5. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (1921), p. 52 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  6. Robert Sewell and S. Krishnaswami Aiyangar, The Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 153 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩

  7. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (1921), p. 50 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  8. Nellore Gazetteer (1942), p. 46 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩

  9. P. V. Parabrahma Sastry, The Kakatiyas of Warangal (1978), p. 115. Cite-only; paraphrased. ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  10. Sewell and Aiyangar, Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 154 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩

  11. Sewell and Aiyangar, Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 155 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩ ↩2

రాజవంశాలు

పాండ్యులు

సుమారు క్రీ.శ. 1251–1311

13వ శతాబ్దంలో తమ రెండవ సామ్రాజ్యం తెలుగు దేశం వరకు చేరిన మధురై ప్రాచీన తమిళ రాజవంశం. సుమారు 1260–63లో మొదటి జటావర్మ సుందర పాండ్యుడు ముదుగూరు (పి. వి. పరబ్రహ్మ శాస్త్రి కథనంలో ముత్తుకూరు) వద్ద తెలుగువారిని, వారి తెలుగు చోడ మిత్రులను, కాకతీయ గణపతిని ఓడించి, వారిని కృష్ణా వరకు తరిమి, నెల్లూరులో, కంచిలో అభిషేకం చేయించుకున్నాడు. నెల్లూరులో పట్టాభిషిక్తుడైన తర్వాతి ఒక సుందర పాండ్యుడు అక్కడి రంగనాయక ఆలయంలో ఒక మండపానికి దానం చేశాడు. పాండ్య రాజకుమారులు 1286 నుండి 1293 వరకు కడప ప్రాంతంలోని నందలూరును పట్టుకున్నారు. కాకతీయులు నెల్లూరును తిరిగి పొందారు. 1317లో ఒక కాకతీయ సేనాని ఒక సుందర పాండ్యుని అతని సింహాసనంపై తిరిగి నిలిపాడు. మార్కో పోలో చెప్పిన మాబార్ 'సోందర్ బండి దవర్'ను హెన్రీ యూల్, రాబర్ట్ కాల్డ్‌వెల్ ఒక సుందర పాండ్యునిగా గుర్తించారు.

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (4)
  1. S. Krishnaswami Aiyangar, South India and her Muhammadan Invaders (opens in a new tab), Oxford University Press (Humphrey Milford), London, 1921, pp. 48–52. [Public domain]
  2. W. E. Johns, Gazetteer of the Nellore District, brought up to 1938, Vol. A (opens in a new tab), Government Press, Madras, 1942, pp. 45–46. Paraphrased. [Public domain in India]
  3. Robert Sewell (ed. S. Krishnaswami Aiyangar), The Historical Inscriptions of Southern India (Collected till 1923) and Outlines of Political History (opens in a new tab), University of Madras, 1932, pp. 153–155. Paraphrased. [Public domain in India]
  4. P. V. Parabrahma Sastry, The Kakatiyas of Warangal, Government of Andhra Pradesh, 1978, pp. 114–115. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: