ప్రచురితమైన ఆధారాలతో నిర్మించిన కొత్త సైట్. ఏదైనా పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
తెలుగు చరిత్రTelugu History

కాంచీపురం

తమిళ దేశంలోని నగరం, పల్లవ రాజుల రాజధాని. తెలుగు దేశపు అతి తొలి పల్లవ దానపత్రమైన మైదవోలు రేకులను కాంచీపురం నుంచే జారీ చేశారు. ఒంగోలు, నెల్లూరు ప్రాంతాలలోని గ్రామాలకు ఇచ్చిన తర్వాతి పల్లవ దానపత్రాలను కూడా అక్కడి నుంచే జారీ చేశారు. 7వ, 8వ శతాబ్దాలలో చాళుక్యులు నగరాన్ని ముట్టడించారు. 9వ శతాబ్దం చివరలో చోళ రాజు మొదటి ఆదిత్యుడు దాన్ని జయించాడు.

A sandstone temple with a stepped pyramid tower behind a long low wall lined with small shrines, approached by a red path across green lawns, with visitors in front.
A sandstone temple with a stepped pyramid tower behind a long low wall lined with small shrines, approached by a red path across green lawns, with visitors in front. · Ssriram mt (opens in a new tab) · CC BY-SA 4.0 (opens in a new tab)

కాంచీపుర, ఈనాటి కాంచీపురం, పల్లవుల రాజధాని. యువరాజు శివస్కందవర్మ తెలుగు దేశంలోని ఒక గ్రామం గురించిన తన మైదవోలు రేకులను “కాంచీపుర నుంచి” జారీ చేశాడు.1 ఆ కాలపు పల్లవ రాజ్యంలో “వారి రాజధాని కాంచీపుర ఉన్న” తొండైమండలం ఉండేదని ఇ. హుల్ష్ (E. Hultzsch) నిర్ధారించారు.2 ఉత్తరాన దానిలో కృష్ణా వరకు తెలుగు దేశం ఉండేది.2

ఆర్. గోపాలన్ (R. Gopalan) కాంచీని సామ్రాజ్య రాజధానిగా, తమిళ రాజ్య భాగాలకు స్థానిక రాజధానిగా పిలిచారు.34 ధాన్యకటకాన్ని ఆయన తెలుగు దేశపు రాజధాని అని పిలిచారు.34

కాంచీ, తెలుగు దేశం

5వ, 6వ శతాబ్దాలకు చెందిన చాలా మంది పల్లవ రాజులు గుంటూరు, నెల్లూరు ప్రాంతాలలో తమ భూదానాలను కాంచీ నుంచి కాకుండా పాలక్కడ, దశనపుర వంటి శిబిరాల నుంచి జారీ చేశారు.5 దీనికి అర్థం వారు కొంతకాలం బహుశా చోళులకు కాంచీని కోల్పోయారని హెచ్. కృష్ణ శాస్త్రి (H. Krishna Sastri) భావించారు.56 ఆయన దృష్టిలో, మొదటి కుమారవిష్ణు “కాంచీపురను మళ్లీ జయించే” వరకు ఇది కొనసాగింది.56 అలాంటి చోళ అరాజక కాలం (పల్లవ పాలనలో విరామం) అనే ఆలోచనను గోపాలన్ తిరస్కరించారు.78

తెలుగు దేశంలోని గ్రామాల కోసం ఇచ్చిన తర్వాతి మూడు దానపత్రాలనూ కాంచీపుర నుంచే జారీ చేశారు:91011

ముట్టడులు, విజయాలు

ఎఫ్. కీల్‌హార్న్ (F. Kielhorn) ఐహోళె శాసన అనువాదంలో, చాళుక్య రెండవ పులకేశి పల్లవ రాజును “కాంచీపుర గోడల వెనక్కి” తరిమాడు.12 మొదటి మహేంద్రవర్మ కాంచీని నిలుపుకున్నాడు కానీ గుంటూరు, నెల్లూరు జిల్లాలను కోల్పోయాడని జి. జువో-డుబ్రే (G. Jouveau-Dubreuil) నిర్ధారించారు.13

రెండవ నందివర్మ పాలనలో చాళుక్య రెండవ విక్రమాదిత్యుడు కాంచీలోకి ప్రవేశించాడు.1415 ఆయన నగరాన్ని నాశనం చేయకుండా దాని ఆలయాలను సంపన్నం చేశాడని గోపాలన్ గుర్తించారు.1415 చైనా యాత్రికుడు హ్యూయెన్ సాంగ్ (Xuanzang) సుమారు 642లో నగరాన్ని సందర్శించాడు.16

9వ శతాబ్దం చివరలో చోళ రాజు మొదటి ఆదిత్యుడు తొండైమండలాన్ని జయించాడు.17 సుమారు 900 నాటికి ఆయన పాలన కాళహస్తి వరకు చేరింది.17

Footnotes

  1. Hultzsch, “Mayidavolu Plates of Sivaskandavarman” (1901), p. 88, translation (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  2. E. Hultzsch, “Mayidavolu Plates of Sivaskandavarman”, Epigraphia Indica VI (1900–01), p. 85 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  3. R. Gopalan, History of the Pallavas of Kanchi (1928), p. 34 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  4. Gopalan, History of the Pallavas of Kanchi (1928), p. 36 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  5. H. Krishna Sastri, “Two Pallava Copper-plate Grants”, Epigraphia Indica XV (1919–20), p. 248 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  6. Krishna Sastri, “Two Pallava Copper-plate Grants” (1920), p. 249 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  7. Gopalan, History of the Pallavas (1928), p. 63 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  8. Gopalan, History of the Pallavas (1928), pp. 64–65 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  9. E. Hultzsch, “Chendalur Plates of Kumaravishnu II”, Epigraphia Indica VIII (1905–06), p. 233 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  10. D. C. Sircar and P. Seshadri Sastri, “Vunna Guravayapalem Plates of Paramesvaravarman I, Year 19”, Epigraphia Indica XXXII (1957–58), p. 93 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  11. P. B. Desai, “Reyuru Grant of Pallava Narasimhavarman; Year 12”, Epigraphia Indica XXIX (1951–52), p. 92 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  12. F. Kielhorn, “Aihole Inscription of Pulikesin II”, Epigraphia Indica VI (1900–01), p. 11, translation of verse 29 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  13. G. Jouveau-Dubreuil, Ancient History of the Deccan (1920), p. 69 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  14. Gopalan, History of the Pallavas (1928), p. 121 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  15. Gopalan, History of the Pallavas (1928), p. 122 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  16. Gopalan, History of the Pallavas (1928), p. 102 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  17. Gopalan, History of the Pallavas (1928), p. 133 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

చిత్రాలు

రాజవంశాలు

పల్లవులు

సుమారు క్రీ.శ. 250–900

క్రీ.శ. 4వ శతాబ్దం నుండి 7వ శతాబ్దం వరకు చాలా కాలం కృష్ణాకు దక్షిణాన ఉన్న తెలుగు దేశాన్ని పట్టుకున్న కంచి (కాంచీపురం) రాజవంశం. ప్రాకృతంలో ఉన్న వారి తొలి శాసనాలు కంచి నుండి అమరావతి దగ్గరి ధాన్యకటకంలోని ఒక అధికారికి పంపబడ్డాయి. తర్వాతి ఒక వంశం పాలక్కడ, దశనపురం వంటి శిబిరాల నుండి గుంటూరు, నెల్లూరు ప్రాంతాల్లో గ్రామాలను దానం చేస్తూ సంస్కృత దానపత్రాలు జారీ చేసింది. 7వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో చాళుక్యులు వేంగిని, గుంటూరు ప్రాంతాన్ని తీసుకున్నారు. కానీ సుమారు 700 వరకు పల్లవ రాజులు ఇంకా నెల్లూరులో గ్రామాలను దానం చేశారు. సుమారు 900లో చోళ విజయం వరకు వారి సామంతులు చిత్తూరు, రాయలసీమలోని కొన్ని భాగాలను పట్టుకున్నారు.

వ్యక్తులు

శివస్కందవర్మ (పల్లవ)

సుమారు క్రీ.శ. 250–275

తన సొంత శాసనాల నుంచి తెలిసిన అతి తొలి పల్లవ రాజు. యువరాజుగా ఆయన తెలుగు దేశమైన ఆంధ్రాపథంలో ఒక గ్రామాన్ని ఇస్తూ, కాంచీపురం నుంచి ధాన్యకటకం (అమరావతి)లోని తన అధికారికి మయిదవోలు ఫలకాలను పంపాడు. రాజుగా ఆయన హిరహడగల్లి ఫలకాలను జారీ చేసి, అశ్వమేధం చేశానని చెప్పుకున్నాడు. ఆయన కాలం వివాదాస్పదం: 3వ శతాబ్దం మొదటి భాగం నుంచి 4వ శతాబ్దం మధ్య వరకు.

కాంచీ విష్ణుగోపుడు

సుమారు క్రీ.శ. 325–350

గుప్త చక్రవర్తి సముద్రగుప్తుని అలహాబాద్ స్తంభ శాసనంలో, దాదాపు 4వ శతాబ్దం మధ్యలో ఆయన పట్టుకుని విడిచిపెట్టిన దక్షిణాది రాజులలో పేర్కొనబడిన కాంచి రాజు. చాలా మంది పండితులు ఆయనను పల్లవునిగా భావిస్తారు. ఆ కలయిక కాంచిలో కాకుండా, విష్ణుగోపుడు తూర్పు రాజుల కూటమికి నాయకత్వం వహించిన కృష్ణా దగ్గర జరిగిందని జి. జూవో-దుబ్రుయ్ వాదించారు.

రెండవ కుమారవిష్ణు (పల్లవ)

సుమారు క్రీ.శ. 425–450

చెందలూరు ఫలకాల ద్వారా తెలిసిన కంచి పల్లవ రాజు. ఆయన తన పాలనలో రెండవ సంవత్సరంలో కాంచీపురం నుంచి వాటిని జారీ చేసి, ప్రస్తుత ప్రకాశం జిల్లాలోని కర్మరాష్ట్రంలో ఉన్న చెందలూర గ్రామంలో భూమిని దానం చేశాడు. పల్లవ వంశ వరుసలో ఆయన స్థానం వివాదాస్పదం: జూవో-డుబ్రూయిల్ ప్రకారం సింహవర్మకు ముందు, హుల్ట్‌జ్ ప్రకారం సింహవర్మ, సింహవిష్ణుల మధ్య.

మొదటి మహేంద్రవర్మ

సుమారు క్రీ.శ. 600–630

కంచి పల్లవ రాజు (దాదాపు 600–630), సింహవిష్ణు కొడుకు. ఆయన పాలనలో చాళుక్య రెండవ పులకేశి వేంగిని, గుంటూరు, నెల్లూరు ప్రాంతంలోని పల్లవ రాష్ట్రాలను తీసుకున్నాడు, అయితే మహేంద్రవర్మ కంచిని కాపాడుకున్నాడు. తమిళ దేశంలోని ఆయన గుహా శాసనాలలో ఆయన ఉపనామాలలో కొన్ని తెలుగు. దీని ఆధారంగా ఆయన కుటుంబం, ఆయన గుహ శైలి తెలుగు దేశం నుంచి వచ్చాయని జూవో-డుబ్రూయిల్ వాదించారు.

మొదటి నరసింహవర్మ

సుమారు క్రీ.శ. 630–668

కంచి పల్లవ రాజు (దాదాపు 630–668), మొదటి మహేంద్రవర్మ కొడుకు. ఆయనను మహామల్ల అని, వాతాపికొండ, 'వాతాపి విజేత' అని పిలిచారు. ఆయన చాళుక్య రెండవ పులకేశిని ఓడించి, చాళుక్య రాజధాని బాదామి (వాతాపి)ని తీసుకున్నాడు. ఆయన తండ్రి పాలనలో కోల్పోయిన తెలుగు రాష్ట్రాలను తిరిగి పొందలేదు. నెల్లూరు ప్రాంతం వరకు దానశాసనాలు ఉన్న చాళుక్య మొదటి విక్రమాదిత్యుడు ఆయనతో, ఆయన వారసులతో పోరాడాడు.

మొదటి పరమేశ్వరవర్మ

సుమారు క్రీ.శ. 670–690

7వ శతాబ్దం చివరి భాగపు కంచి పల్లవ రాజు, రెండవ మహేంద్రవర్మ కొడుకు, మొదటి నరసింహవర్మ మనవడు. ఆయన చాళుక్య మొదటి విక్రమాదిత్యునితో పోరాడాడు. విక్రమాదిత్యుడు ఆయన పాలనలో కంచిని తీసుకుని, తర్వాత వెనక్కి తరమబడ్డాడు. ఆయన పాలనలో 19వ సంవత్సరంలో కాంచీపురం నుంచి జారీ చేసిన, డి. సి. సర్కార్ 687 డిసెంబర్ నాటివిగా చెప్పిన ఆయన వున్న గురవాయపాలెం ఫలకాలు నెల్లూరులోని పొదిలి–కందుకూరు ప్రాంతంలో ఒక గ్రామాన్ని ఇస్తాయి.

రెండవ నరసింహవర్మ

సుమారు క్రీ.శ. 690–715

దాదాపు 700 నాటి కంచి పల్లవ రాజు, మొదటి పరమేశ్వరవర్మ కొడుకు. ఆయనను రాజసింహుడు అని కూడా పిలుస్తారు. ఆయన కాంచీపురంలోని కైలాసనాథ దేవాలయ నిర్మాత. కాళహస్తి రాజా దస్తావేజులలో ఉంచిన ఆయన రేయూరు దానశాసనం మేల్ ముండరాష్ట్రంలోని ఒక గ్రామాన్ని ఇస్తుంది. పి. బి. దేశాయి దానిని నెల్లూరులోని ఆత్మకూరు తాలూకాలో ఉంచారు. ఆయన గానీ ఆయన తండ్రి గానీ తూర్పు చాళుక్యుల నుంచి నెల్లూరు ప్రాంతంలోని కొంత భాగాన్ని తిరిగి గెలుచుకున్నారని దేశాయి సూచించారు.

రెండవ నందివర్మ పల్లవమల్లుడు

సుమారు క్రీ.శ. 717–779

8వ శతాబ్దంలో అరవై సంవత్సరాలకు పైగా కంచి పల్లవ రాజు. ఆయన సింహవిష్ణు సోదరుడు భీమవర్మ నుంచి వచ్చిన ఆ కుటుంబపు పక్క శాఖకు చెందినవాడు. రెండవ పరమేశ్వరవర్మ మరణం తర్వాత బాలుడిగా ఆయనను రాజుగా ఎంచుకున్నారు. ఆయన సేనాపతి ఉదయచంద్రుడు తూర్పు చాళుక్య మూడవ విష్ణువర్ధనుడిగా గుర్తించిన 'విష్ణురాజు' భూమి నుంచి ఒక నిషాద నాయకుడిని తరిమేశాడు. గూడూరు తాలూకాలోని మల్లంలో ఆయన 15వ పాలనా సంవత్సరపు శాసనం దక్షిణ నెల్లూరులో పల్లవ పాలనను చూపిస్తుంది.

దంతిదుర్గుడు

సుమారు క్రీ.శ. 753–756

బాదామి చాళుక్యులను పడగొట్టి దక్కన్‌లో రాష్ట్రకూట ఆధిపత్యాన్ని స్థాపించిన రాష్ట్రకూట రాజు (దాదాపు 753–756). చాళుక్య 'వల్లభుడిని' జయించి ఆయన సార్వభౌమత్వాన్ని గెలుచుకున్నాడని 754 జనవరి నాటి ఆయన సామన్‌గడ్ దానశాసనం చెబుతుంది. ఎల్లోరాలోని ఒక శాసనం ఆయన లొంగదీసిన పాలకులలో కళింగ, కోసల, శ్రీశైల దేశపు పాలకులను జాబితాగా ఇస్తుంది. శ్రీశైల దేశాన్ని జె. ఎఫ్. ఫ్లీట్ కర్నూలు ప్రాంతంగా భావించారు.

మూడవ కృష్ణుడు (రాష్ట్రకూట)

సుమారు క్రీ.శ. 939–966

రాష్ట్రకూట రాజు (దాదాపు 939–966), ఆ వంశంలో అత్యంత శక్తిమంతుడు. ఆయన చోళుల నుంచి కంచి, తంజావూరులను తీసుకున్నాడు. తెలుగు దేశంలో ఆయన వైదుంబ నాయకుల ద్వారా కడప ప్రాంతంలో చాలా భాగాన్ని నిలుపుకున్నాడు. అనంతపురం నొళంబ నాయకులు ఆయన కింద సేవ చేశారు. వేంగి నుంచి రెండవ అమ్మరాజును వెళ్లగొట్టడానికి తూర్పు చాళుక్య హక్కుదారు బాడప ఆయన సాయం కోరాడు. ఆయన పాలన కాలపు లేదా ఆయన సామంతుల శాసనాలు తెలంగాణలోని చెన్నూరు, మల్లికార్జునపల్లి, మీనాంబరం, ఐనవోలులలో దొరికాయి.

మొదటి కులోత్తుంగ చోళుడు

సుమారు క్రీ.శ. 1063–1118

వేంగి తూర్పు చాళుక్య రాకుమారుడు, రాజరాజ నరేంద్రుడు, చోళ రాకుమారి అమ్మంగదేవిల కొడుకు. రాజేంద్రుడు (రాజేంద్ర చోడుడు, రెండవ రాజేంద్రుడు)గా ఆయన 1063లో వేంగికి వారసుడు. 1070లో ఆయన చోళ సింహాసనాన్ని ఆక్రమించి, దాదాపు 1118 వరకు మొదటి కులోత్తుంగ చోళుడిగా పాలించాడు. ఆయన తూర్పు చాళుక్య, చోళ కిరీటాలను ఏకం చేశాడు. వేంగిని మొదట తన బాబాయి ఏడవ విజయాదిత్యుని ద్వారా, తర్వాత ప్రతినిధి పాలకులుగా తన సొంత కొడుకుల ద్వారా పాలించాడు.

కరుణాకర తొండైమాన్

సుమారు క్రీ.శ. 1076–1112

చోళ రాజు మొదటి కులోత్తుంగుని సేనాపతి, మంత్రి. తమిళ కావ్యం కళింగత్తుప్పరణి నాయకుడు. ఉత్తర కళింగ రాజును ఓడించడానికి ఆయన కంచి నుంచి పెన్నా, కృష్ణా, గోదావరి దాటి ఉత్తరానికి సైన్యాన్ని ఎలా నడిపించాడో ఆ కావ్యం వర్ణిస్తుంది. కె. వి. సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్ ఆయనదిగా గుర్తించిన ద్రాక్షారామంలోని 1103 నాటి ఒక సంస్కృత శాసనం, కళింగను తగలబెట్టడాన్ని, ఒరిస్సా సరిహద్దులో విజయ స్తంభాన్ని, వేంగి దేశంలో ఆయన దానాలను నమోదు చేస్తుంది. యుద్ధ తేదీ వివాదాస్పదం: దాదాపు 1076–77, 1084–90, 1095–96కు ముందు, లేదా దాదాపు 1111–12.

తమ్ముసిద్ధి

సుమారు క్రీ.శ. 1205–1208

పొత్తపి, నెల్లూరు కుటుంబానికి చెందిన తెలుగు చోడ రాజు, చోళ రాజు మూడవ కులోత్తుంగుని సామంతుడు. ఆయనకు 1205–06లో నెల్లూరులో పట్టాభిషేకం జరిగింది. ఆయన కాంచీపురం, తిరువాలంగాడు, తిరుప్పాసూర్, తిరువొర్రియూర్, నెల్లూరు, కావలిలలో దానాలు చేశాడు. ఆయన శాసనాలు ఆ కుటుంబపు అత్యంత పూర్తి తొలి వంశవృక్షాన్ని ఇస్తాయి, కానీ ఆయన సోదరుడు లేదా తండ్రి సోదరుడు (uncle) నల్లసిద్ధి ఎవరనే దానిపై అవి ఏకీభవించవు.

మొదటి తిక్క (నెల్లూరు)

సుమారు క్రీ.శ. 1209–1248

తిరుకాళత్తి, గండగోపాల అని కూడా పిలిచే నెల్లూరు తెలుగు చోడ రాజు. ఆయన దాదాపు 1209 నుంచి 1248 లేదా 1250 వరకు పాలించాడు. ఆయన చోళ మూడవ రాజరాజుకు విశ్వాసపాత్రుడైన సామంతుడు, హొయసలులతో పోరాడి కంచిని ఆధీనంలో ఉంచుకున్నాడు. ఒక ఆధునిక కథనంలో నెల్లూరు సింహాసనం ఆయనకు కాకతీయ గణపతిదేవుని వల్ల లభించింది. ఆయన రెండవ మనుమసిద్ధి తండ్రి.

మొదటి జటావర్మ సుందర పాండ్యుడు

సుమారు క్రీ.శ. 1251–1268

1251లో సింహాసనం ఎక్కి, రెండవ పాండ్య సామ్రాజ్యాన్ని శిఖరానికి తీసుకువెళ్లిన మదురై పాండ్య రాజు. హొయసల సోమేశ్వరుని ఓడించినట్లు, కొప్పెరుంజింగుని కోటను పట్టుకున్నట్లు, గండగోపాలుని చంపి కంచిని ఆక్రమించినట్లు, ముదుగూరు దగ్గర తెలుగువారిపై, వారి మిత్రులపై విజయం సాధించి వారిని కృష్ణా వరకు తరిమినట్లు ఆయన శాసనాలు చెప్పుకుంటాయి. నెల్లూరులో ఆయనకు విజేతగా అభిషేకం జరిగింది. పి. వి. పరబ్రహ్మశాస్త్రి ముత్తుకూరు యుద్ధాన్ని 1263 నాటిదిగా చెప్పి, ఆయన కాకతీయ వరాహంతో నాణేలు ముద్రించాడని జోడిస్తారు. రాబర్ట్ సూయెల్ ఉత్తర దండయాత్రను సందేహించారు.

మూడవ ముహమ్మద్ షా (బహమనీ)

క్రీ.శ. 1463–1482

బాలుడిగా సింహాసనం ఎక్కిన బహమనీ సుల్తాన్ (1463–1482). ఆయన రాజమహేంద్రవరం, కొండపల్లి, కృష్ణా–గోదావరి తీరాన్ని బహమనీ పాలనలోకి తెచ్చి, తెలంగాణను స్థిరపరుస్తూ మూడు సంవత్సరాలు గడిపాడు. 1481లో ఒక నకిలీ లేఖ కారణంగా ఆయన తన గొప్ప మంత్రి మహమూద్ గవాన్‌ను చంపించాడు. రాజ్య విచ్ఛిన్నానికి ఆధారాలు ఈ చర్యనే నిందిస్తాయి.

సాళువ నరసింహరాయలు

సుమారు క్రీ.శ. 1485–1492

చంద్రగిరి సాళువ కుటుంబ నాయకుడు. ఆయన ఒరిస్సా గజపతులను తీరం వెంట రాజమహేంద్రవరం వైపు వెనక్కి తరిమి, 1470లలో అక్కడ బహమనీ సుల్తాన్‌ను ఎదుర్కొన్నాడు. 1485–86లో ఆయన చివరి సంగమ రాజు నుంచి విజయనగర సింహాసనాన్ని తీసుకుని, రెండవ వంశమైన సాళువ వంశాన్ని స్థాపించాడు. ఆయన 1492–93లో చనిపోయి, తన చిన్న కొడుకులను తన సేనాపతి నరస నాయకుని సంరక్షణలో వదిలాడు. ఆయన ఒరిస్సా నుంచి ఉదయగిరిని తిరిగి పొందాడా అనేది వివాదాస్పదం.

శాసనాలు

తమ్ముసిద్ధి అరుళాళ పెరుమాళ్ శాసనం, 1205–06

క్రీ.శ. 1205

కాంచీపురంలోని అరుళాళ పెరుమాళ్ (వరదరాజ) ఆలయంలో 'కొండ' అని పిలిచే వేదిక అడుగున గ్రంథ అక్షరాల్లో ఉన్న సంస్కృత శాసనం. శక 1127 (1205–06) లో నెల్లూరులో అభిషిక్తుడైన తర్వాత తెలుగు చోడ రాజు తమ్ముసిద్ధి ముత్తియంపాక్క గ్రామాన్ని దేవునికి ఇచ్చాడని అది నమోదు చేస్తుంది. అది అతని తండ్రి బిరుదు గండగోపాల పేరును, అతని అభిషేక స్థలాన్ని చెబుతుంది.

కాంచీపురం ఏకామ్రనాథ దేవాలయంలో గణపతి శాసనం

క్రీ.శ. 1249

కాంచీపురంలోని ఏకామ్రనాథ ఆలయ గోడపై గ్రంథ లిపిలో ఉన్న 1249 జూన్ నాటి సంస్కృత శాసనం. గణపతి మంత్రి, సేనాని, కాంచీ పాలకుడు సామంత-భోజుడు ఇచ్చిన ఒక గ్రామాన్ని అది నమోదు చేస్తుంది. అప్పుడు కాకతీయ రాజ్యం తమిళ దేశం వరకు చేరిందనడానికి అది సాక్ష్యం.

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (7)
  1. E. Hultzsch (ed.), Epigraphia Indica, Vol. VI (1900–01) (opens in a new tab), Government of India, Calcutta, 1901, pp. 11, 85, 88. F. Kielhorn, Aihole Inscription; E. Hultzsch, Mayidavolu Plates. [Public domain]
  2. F. W. Thomas (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XV (1919–20) (opens in a new tab), Government of India, Calcutta, 1925, pp. 247–249. H. Krishna Sastri, Two Pallava Copper-plate Grants. [Public domain]
  3. G. Jouveau-Dubreuil, Ancient History of the Deccan (opens in a new tab), The author, Pondicherry (translated by V. S. Swaminadha Dikshitar), 1920, pp. 69. [Public domain]
  4. Archaeological Survey of India, Epigraphia Indica, Vol. VIII (1905–06) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1906, pp. 233. E. Hultzsch, Chendalur Plates of Kumaravishnu II. [Public domain]
  5. B. Ch. Chhabra (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XXIX (1951–52) (opens in a new tab), Manager of Publications, Delhi, 1952, pp. 92. P. B. Desai, Reyuru Grant. Paraphrased. [Public domain in India]
  6. D. C. Sircar and B. Ch. Chhabra (eds.), Epigraphia Indica, Vol. XXXII (1957–58) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1959, pp. 93. D. C. Sircar and P. Seshadri Sastri, Vunna Guravayapalem Plates. Paraphrased. [Public domain in India]
  7. R. Gopalan, History of the Pallavas of Kanchi (opens in a new tab), University of Madras, 1928, pp. 34, 36, 63–65, 102, 121–122, 133. [Public domain]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: