శాసనసభలు, ప్రభుత్వం, 1952–2014
1952 మొదటి సాధారణ ఎన్నికల నుండి 2014 విభజన వరకు తెలుగు జిల్లాలకు చట్టాలు చేసిన ఎన్నికైన సభలు: హైదరాబాద్ శాసనసభ, మద్రాసు శాసనసభ, కర్నూలులోని ఆంధ్ర శాసనసభ, హైదరాబాద్లోని ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ, శాసన మండలి. అధికారిక రికార్డులు పేర్కొన్న ముఖ్యమంత్రులు, గవర్నర్లు, రాష్ట్రపతి పాలన కాలాలు కూడా ఈ పేజీలో ఉన్నాయి.
1952 నుండి తెలుగు జిల్లాలు రాష్ట్ర శాసనసభలకు (చట్టాలు చేసే సభలు) ఎన్నికైన సభ్యులను పంపాయి.1 1956 వరకు అవి మూడు వేర్వేరు రాష్ట్రాల్లో ఉండేవి: మద్రాసు, హైదరాబాద్, 1953 నుండి ఆంధ్ర రాష్ట్రం.12 1956 నుండి 2014 వరకు హైదరాబాద్లోని ఒకే శాసనసభ ఆంధ్రప్రదేశ్ అంతటికీ చట్టాలు చేసింది.34
ఈ పేజీ ఆ సభల గురించి, వాటిలో ఎంతమంది సభ్యులు ఉండేవారో, అవి బలపరిచిన ప్రభుత్వాలను ఎవరు నడిపారో వివరిస్తుంది.56 సరిహద్దులు ఎలా మారాయో పటం ఎలా మారింది అనే పేజీ చెబుతుంది.
ఆధారాల గురించి. ఈ పేజీలోని అంకెలు ఎన్నికల సంఘం నివేదికల నుండి, India: A Reference Annual (భారత ప్రభుత్వం ఏటా ప్రచురించే సమాచార గ్రంథం) నుండి, శాసనసభల చర్చల నుండి, రెండు పరిశోధనా అధ్యయనాల నుండి వచ్చాయి. ఆంధ్రప్రదేశ్ కోసం ఎన్నికల సంఘం ప్రచురించిన గణాంక నివేదికలు ఈ పేజీ కోసం అందుబాటులోకి రాలేదు. ఏదైనా అంకె లేకపోతే, అందుబాటులో ఉన్న ఏ అధికారిక ఆధారమూ, పరిశోధనా ఆధారమూ దానిని ఇవ్వలేదని అర్థం. ఒక తేదీ “నాటికి” ఇచ్చిన పార్టీల బలం ఆ రోజు ఉన్న స్థితి మాత్రమే. అది ఒక ఎన్నిక ఫలితం కాదు.
రెండు రాష్ట్రాలు, రెండు శాసనసభలు, 1952–1953
మొదటి సాధారణ ఎన్నికలు 1951–52లో జరిగాయి.1 ఆ సమయంలో తీరప్రాంత జిల్లాలు, రాయలసీమ మద్రాసు రాష్ట్రంలో భాగంగా ఉన్నాయి, తెలంగాణ హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో భాగంగా ఉంది.1 అందుకే తెలుగు జిల్లాలు రెండు వేర్వేరు శాసనసభలకు ఓటు వేశాయి.1
మద్రాసు శాసనసభ
నాగులపల్లి భాస్కరరావు (Nagulapalli Bhaskara Rao) 1968లో చేసిన అధ్యయనం ప్రకారం, మద్రాసు శాసనసభలో ఆంధ్ర ప్రాంతాలకు 140 స్థానాలు ఉన్నాయి.1 వీటిలో కమ్యూనిస్టులు 41 స్థానాలు, కాంగ్రెస్ 40 స్థానాలు గెలిచాయని ఆయన రాశారు.1 మొత్తం మద్రాసు రాష్ట్రంలో ఏ ఒక్క పార్టీకీ స్పష్టమైన మెజారిటీ రాలేదు.1 కాంగ్రెస్ సభ్యులు కాని 223 మందిని, కాంగ్రెస్ సభ్యులైన 152 మందిని భాస్కరరావు లెక్కించారు.1
భారత రాజనీతి శాస్త్ర సంఘం (Indian Political Science Association) కోసం ఈ ఎన్నికపై నివేదిక రాసిన రాజనీతి శాస్త్రవేత్తలు మద్రాసు ఫలితాలను ప్రాంతాల వారీగా పరిశీలించారు.7 వారి నివేదిక ప్రకారం, ఆంధ్ర జిల్లాల స్థానాల్లో 27 శాతం కమ్యూనిస్టు పార్టీ గెలిచింది.7 Kisan Mazdoor Praja Party (కిసాన్ మజ్దూర్ ప్రజా పార్టీ, అంటే రైతు-కూలీ-ప్రజా పార్టీ) సభ్యుల్లో ఎక్కువ మంది కూడా ఆంధ్ర జిల్లాల నుండే వచ్చారు.7 విశాఖపట్నం (అప్పుడు విజాగపటం) జిల్లా ఒక్క కాంగ్రెస్ సభ్యుడినీ ఎన్నుకోలేదు.7
హైదరాబాద్ శాసనసభ
హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో 1949 డిసెంబర్లో సైనిక పాలన ముగిసిన తర్వాత ఎం. కె. వెల్లోడి అనే పౌర ముఖ్యమంత్రి పాలించారు.8 1952 మార్చి ఎన్నికల తర్వాత బి. రామకృష్ణారావు నాయకత్వంలో మంత్రివర్గం ఏర్పడింది.8
అదే రాజనీతి శాస్త్ర నివేదిక ప్రకారం, హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ తాను పోటీ చేసిన 173 శాసనసభ స్థానాల్లో 93 గెలిచింది.9 వామపక్ష బృందాల కూటమి అయిన People’s Democratic Front (పీపుల్స్ డెమొక్రాటిక్ ఫ్రంట్, అంటే ప్రజా ప్రజాస్వామ్య కూటమి) తాను పోటీ చేసిన 78 స్థానాల్లో 42 గెలిచింది.9 కరీంనగర్, నల్గొండ, వరంగల్ జిల్లాల్లో ఫ్రంట్ అన్నిటికంటే బలంగా ఉందని నివేదిక చెబుతుంది.9
కర్నూలులో ఆంధ్ర శాసనసభ, 1953–1956
ఆంధ్ర రాష్ట్రం 1953 అక్టోబర్ 1న ఏర్పడింది, దాని ప్రభుత్వం కర్నూలులో ఉంది.2 ఆ రోజు టి. ప్రకాశం ముఖ్యమంత్రిగా రాష్ట్రం ప్రారంభమైంది.10 అదే రోజు సి. ఎం. త్రివేది గవర్నర్గా ప్రమాణం చేశారు.10
కొత్త రాష్ట్రానికి శాసన మండలి (ఎగువ సభ) లేదు.11 దాని శాసనసభకు 140 స్థానాలు ఇచ్చారు.5 ఇవి పాత మద్రాసు శాసనసభలోని ఆంధ్ర జిల్లాల సభ్యుల స్థానాలు, దాంతో ఆ సభ బలం 375 నుండి 230కి తగ్గింది.5
ప్రకాశం మంత్రివర్గం 1954 నవంబర్ 6న రాజీనామా చేసింది.12 1954 నవంబర్ 15న రాష్ట్రపతి రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని చేపట్టారు (రాష్ట్రపతి పాలన).1213
1955 ఫిబ్రవరిలో కొత్త ఎన్నిక జరిగింది.14 నియోజకవర్గాల విభజన (నియోజకవర్గాల సరిహద్దులను మళ్లీ గీయడం) శాసనసభ స్థానాలను 196కు పెంచింది.1514 1955 నవంబర్ నాటికి బి. గోపాలరెడ్డి ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు, రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ కమిషన్ నివేదికపై ప్రభుత్వ తీర్మానాన్ని ఆయన ప్రవేశపెట్టారు.16
ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ, 1956–2014
ఆంధ్రప్రదేశ్ 1956 నవంబర్ 1న ఏర్పడింది, హైదరాబాద్ నగరం దాని రాజధాని.3 ఆ రోజు ఎన్. సంజీవరెడ్డి ఆంధ్రప్రదేశ్ మొదటి ముఖ్యమంత్రి అయ్యారు.17
1957లో పాక్షిక ఎన్నిక
1955లో ఎన్నికైన ఆంధ్ర శాసనసభను రద్దు చేయకూడదని పార్లమెంటు నిర్ణయించింది.18 దాని సభ్యులు కొత్త ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ సభ్యులయ్యారు, వారి పదవీకాలాన్ని 1962 వరకు పొడిగించారు.18 హైదరాబాద్ రాష్ట్రం నుండి కొత్తగా చేరిన తెలంగాణ ప్రాంతం మాత్రమే 1957లో సభ్యులను ఎన్నుకుంది.18 పాత ఆంధ్ర ప్రాంతంలో ఖాళీగా ఉన్న ప్రొద్దుటూరు, భద్రాచలం అనే రెండు స్థానాలను కూడా అదే సమయంలో భర్తీ చేశారు.18
ఎన్నికల సంఘం ఈ 1957 ఎన్నికలను సాధారణ ఎన్నికగా కాకుండా ఉప ఎన్నికలుగా పరిగణించింది.18 ఆంధ్రప్రదేశ్లో 1957 ఫిబ్రవరి 25న, మార్చి 1, 4, 7, 11 తేదీల్లో పోలింగ్ జరిగింది.19 1957లో ఆంధ్రప్రదేశ్లో జరిగిన శాసనసభ ఎన్నికలు సాధారణ ఎన్నికలు కావు, పాక్షిక ఎన్నికలు అని ఎన్నికల సంఘం 1962 నివేదిక కూడా చెబుతుంది.20
1958 మార్చి 1న శాసనసభలో 301 స్థానాలు ఉన్నాయి, వాటిలో ఒకటి ఖాళీగా ఉంది.6 ఆ రోజు కాంగ్రెస్కు 213 స్థానాలు ఉన్నాయి.6
శాసనసభ పరిమాణం
స్థానాల సంఖ్య చాలాసార్లు మారింది:
- 1960లో మద్రాసు రాష్ట్రంతో సరిహద్దు మార్పు వల్ల శాసనసభ 301 నుండి 300 స్థానాలకు తగ్గింది21
- భాస్కరరావు ప్రకారం, 1967 ఎన్నికల కోసం శాసనసభను 311 నుండి 287 స్థానాలకు తగ్గించారు22
తిరుత్తణి, రామకృష్ణరాజుపేట నియోజకవర్గాల్లో ఎక్కువ భాగం మద్రాసుకు వెళ్లినప్పుడు మొదటి మార్పు వచ్చింది.21 అక్కడి రెండు నియోజకవర్గాల స్థానంలో సత్యవేడు అనే ఒకే ద్విసభ్య నియోజకవర్గం (ఇద్దరు సభ్యులను ఎన్నుకునే నియోజకవర్గం) వచ్చింది.21 1961 జనాభా లెక్కల తర్వాత జరిగిన కొత్త నియోజకవర్గాల విభజనతో రెండో మార్పును భాస్కరరావు వివరిస్తారు.22 శాసనసభ 311 స్థానాలకు ఎప్పుడు పెరిగిందో ఆయన చెప్పలేదు.22
1962 ఎన్నిక, ఆ తర్వాత
1962లో రాష్ట్రమంతా మొదటిసారి కలిసి ఓటు వేసింది.1 ఎన్. సంజీవరెడ్డి నాయకత్వంలోని కొత్త ఆంధ్రప్రదేశ్ మంత్రివర్గం 1962 మార్చి 12న ప్రమాణం చేసింది.23 ఎస్. ఎం. శ్రీనగేష్ 1962 సెప్టెంబర్ 7న గవర్నర్గా ప్రమాణం చేశారు.24
1964 ఫిబ్రవరి 23న ముఖ్యమంత్రి పదవికి సంజీవరెడ్డి చేసిన రాజీనామాను ఆంధ్రప్రదేశ్ చట్టసభ ఆమోదించింది.25 కె. బ్రహ్మానందరెడ్డి నాయకత్వంలో కొత్త మంత్రివర్గం 1964 ఫిబ్రవరి 29న ప్రమాణం చేసింది.25
1971–1983
పి. వి. నరసింహారావు 1971 నుండి 1973 వరకు ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు.26 ఆయన తన మంత్రిమండలితో సహా రాజీనామా చేశారని 1973 జనవరి 17న గవర్నర్ నివేదించారు.27 1973 జనవరి 18న రాష్ట్రపతి రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని చేపట్టారు.27 శాసనసభను రద్దు చేయలేదు, సస్పెన్షన్లో ఉంచారు.27 1973 డిసెంబర్ 10న రాష్ట్రపతి పాలనను ఎత్తివేశారు.28
జె. వెంగళరావు 1973 నుండి 1978 వరకు ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు.29 1978 మార్చిలో ఎం. చెన్నారెడ్డి ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణం చేశారు.30 1982 ఫిబ్రవరి 20న ముఖ్యమంత్రి టి. అంజయ్య తన రాజీనామాను సమర్పించారు.31 ఆంధ్రప్రదేశ్ 1983 జనవరి 5న కొత్త శాసనసభను ఎన్నుకుంటుందని 1982 నవంబర్ 26న ప్రకటించారు.32
1983–2014
India అనే ఈ వార్షిక సమాచార గ్రంథం, అది ముద్రణకు వెళ్లిన సమయంలో ప్రతి రాష్ట్ర గవర్నర్, ముఖ్యమంత్రి పేర్లను ఇస్తుంది.3334 దాని సంచికలు ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రులుగా వీరి పేర్లను ఇస్తాయి:
| India సంచిక | పేర్కొన్న గవర్నర్ | పేర్కొన్న ముఖ్యమంత్రి |
|---|---|---|
| 1983 | రామ్ లాల్ | ఎన్. టి. రామారావు |
| 1988–89 | కుముద్బెన్ జోషి | ఎన్. టి. రామారావు |
| 1990 | — | ఎం. చెన్నారెడ్డి |
| 1993 | — | కె. విజయభాస్కరరెడ్డి |
| 2001 | సి. రంగరాజన్ | ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు |
| 2008 | — | వై. ఎస్. రాజశేఖరరెడ్డి |
ఈ పట్టిక India ఆరు సంచికల ఆధారంగా తయారైంది.333536373834 గీత (—) ఉంటే, ఈ పేజీ కోసం చదివిన ప్రతిలో ఆ పేరు స్పష్టంగా కనిపించలేదని, లేదా ఆ ప్రతి ఆ పేరు ఇవ్వలేదని అర్థం. ఈ సంచికలు ఒక సమయంలో పదవిలో ఎవరున్నారో చూపిస్తాయి, ప్రతి పదవీకాలం మొదలైన, ముగిసిన తేదీలను చూపవు.3334
1989 నవంబర్ 27న ఎన్. టి. రామారావు ముఖ్యమంత్రి పదవికి రాజీనామా చేసి, శాసనసభను రద్దు చేయాలని సిఫారసు చేశారు.39 1989 డిసెంబర్ 3న ఎం. చెన్నారెడ్డి నాయకత్వంలో 19 మంది సభ్యుల మంత్రివర్గం ప్రమాణం చేసింది.40 2004లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ఏప్రిల్ 20, 26 తేదీల్లో రెండు దశల్లో ఓటు వేసింది.41
శాసన మండలి, 1958 నుండి
ఒక రాష్ట్రానికి రెండో సభగా శాసన మండలి ఉండటానికి రాజ్యాంగం అనుమతిస్తుంది.42 ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ, మరికొన్ని సభలు మండళ్లు కావాలని కోరిన తర్వాత 1957లో పార్లమెంటు శాసన మండళ్ల చట్టాన్ని ఆమోదించింది.42 ఆ చట్టం ఆంధ్రప్రదేశ్కు శాసన మండలిని ఏర్పాటు చేసింది.42 దాని షెడ్యూలు (చట్టానికి జత చేసిన పట్టిక) మండలి సభ్యుల సంఖ్యను 90గా నిర్ణయించింది.43
1958 మార్చి 1న, 1963 జనవరి 31న మండలికి 90 స్థానాలు ఉన్నట్లు నమోదైంది.644 దాని సభ్యుల పదవీకాలం ఆరు సంవత్సరాలు.20 1962లో వారిలో మూడింట ఒక వంతు మంది పదవీ విరమణ చేయాల్సి ఉంది, ఆంధ్రప్రదేశ్ స్థానాలు జూన్ 30న ఖాళీ అయ్యాయి.20
విభజన, 2014
ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 2014కు 2014 మార్చి 1న రాష్ట్రపతి ఆమోదం లభించింది.4 అది పది జిల్లాలతో కొత్త తెలంగాణ రాష్ట్రాన్ని ఏర్పాటు చేసింది.4 తర్వాత ప్రకటించే ఒక “నిర్ణీత దినం” (“appointed day”) నుండి ఈ మార్పు అమలులోకి రావాల్సి ఉంది.4 ఆ జిల్లాల పేర్లు పటం ఎలా మారింది అనే పేజీలో ఉన్నాయి.
ఆధారాలు ఎక్కడ విభేదిస్తాయి
- 1952లో ఆంధ్ర ప్రాంతాల్లో కాంగ్రెస్ స్థానాలు. మద్రాసు శాసనసభలోని 140 ఆంధ్ర స్థానాల్లో కాంగ్రెస్కు 40 వచ్చాయని భాస్కరరావు మొదట చెబుతారు.1 రెండు పేజీల తర్వాత ఆయన 1955 కాంగ్రెస్ ఫలితాన్ని “1951లో” (“in 1951”) వచ్చిన 33 స్థానాలతో పోలుస్తారు.14 రెండో అంకె అంతకంటే చిన్న ప్రాంతాన్ని లెక్కించి ఉండవచ్చు, కానీ ఆయన అలా చెప్పలేదు.14
- 1952లో తెలంగాణలో కమ్యూనిస్టుల స్థానాలు. హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలోని తెలంగాణ ప్రాంతాల్లో 175 స్థానాల్లో 45 కమ్యూనిస్టులు గెలిచారని భాస్కరరావు రాశారు.1 1956 నాటి రాజనీతి శాస్త్ర నివేదిక పీపుల్స్ డెమొక్రాటిక్ ఫ్రంట్కు అది పోటీ చేసిన 78 స్థానాల్లో 42 స్థానాలు ఇస్తుంది.9
- 1962 తర్వాత కాంగ్రెస్ బలం. 1962 ఎన్నిక అయిన కొద్ది కాలానికే కాంగ్రెస్కు 177 మంది సభ్యులు ఉన్నారని భాస్కరరావు చెబుతారు.45 India 1963 1963 జనవరి 31న కాంగ్రెస్కు 175 మంది సభ్యులు ఉన్నారని చెబుతుంది.44 ఈ రెండు అంకెలు వేర్వేరు తేదీలకు చెందినవి.4544
Footnotes
-
Nagulapalli Bhaskara Rao, Fourth General Elections in Andhra Pradesh (M.A. thesis, Kansas State University, 1968), pp. 3–4 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9 ↩10 ↩11 ↩12
-
The History of the Andhra Pradesh Police (1861–1961) (1961), pp. 249–250 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
History of the Andhra Pradesh Police (1961), p. 260 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
The Andhra Pradesh Reorganisation Act, 2014 (Act No. 6 of 2014), ss. 2–4, pp. 1–2 (Gazette copy (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), p. 20 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Research and Reference Division, India 1958: A Reference Annual (1958), p. 64, table 26 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
S. V. Kogekar and Richard L. Park (eds.), Reports on the Indian General Elections, 1951–52 (1956), pp. 113–114 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Regani, Highlights (1956), p. 234 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
Kogekar and Park (eds.), Reports on the Indian General Elections, 1951–52 (1956), p. 179 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Research and Reference Division, India 1954: A Reference Annual (1954), p. 436, events of 1 October 1953 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), p. 17 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1955: A Reference Annual (1955), p. 626, events of 6 and 15 November 1954 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
History of the Andhra Pradesh Police (1961), p. 254 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Bhaskara Rao, Fourth General Elections in Andhra Pradesh (1968), pp. 5–6 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), p. 21 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Andhra Legislative Assembly Debates, 25 November 1955, pp. 1–2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Andhra Pradesh (Telugu monthly of the Andhra Pradesh Information and Public Relations Department), Vol. 1, No. 1 (November–December 1956), p. 16 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), pp. 118–119 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), p. 117 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Election Commission, Report on the Third General Elections in India, 1962, Vol. I (1965), pp. 2–3 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Election Commission, Report on the Third General Elections in India, 1962, Vol. I (1965), p. 5 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Bhaskara Rao, Fourth General Elections in Andhra Pradesh (1968), p. 13 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
India 1963: A Reference Annual (1963), p. 422, events of 12 March 1962 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 1963: A Reference Annual (1963), p. 429, events of 7 September 1962 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1965: A Reference Annual (1965), p. 496, events of 23 and 29 February 1964 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
-
Lok Sabha Debates, 25 February 2005, obituary references, PDF p. 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Lok Sabha Debates, 28 February 1973, statutory resolution on the Proclamation in relation to Andhra Pradesh, speech of the Minister of State for Home Affairs, cols. 230–233 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Lok Sabha Debates, 10 December 1973, “Revocation of Proclamation in relation to the State of Andhra Pradesh”, col. 335 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Lok Sabha Debates, 25 October 1999, obituary references, PDF pp. 2–3 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1979: A Reference Annual (1979), p. 475, events of March 1978 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1983: A Reference Annual (1983), p. 531, events of 20 February 1982 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 1983: A Reference Annual (1983), p. 561, events of 26 November 1982 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 1983: A Reference Annual (1983), p. 475, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Research, Reference and Training Division, India 2008: A Reference Annual (2008), p. 935, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Research and Reference Division, India 1988–89: A Reference Annual (1989), p. 670, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1990: A Reference Annual (1990), p. 747, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1993: A Reference Annual (1994), p. 734, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 2001: A Reference Annual (2001), p. 685, Andhra Pradesh (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 1990: A Reference Annual (1990), p. 862, events of 27 November 1989 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 1990: A Reference Annual (1990), p. 863, events of 3 December 1989 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
India 2008: A Reference Annual (2008), p. 53 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), pp. 18–19 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Election Commission, Report on the Second General Elections in India, 1957, Vol. I (1959), p. 283, schedule to the Legislative Councils Act, 1957 (archive.org (opens in a new tab)). ↩
-
Research and Reference Division, India 1963: A Reference Annual (1963), p. 51, table 20 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3
-
Bhaskara Rao, Fourth General Elections in Andhra Pradesh (1968), p. 8 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2
ఆధారసూచికలు
గమనికలు (0)
ఆధారాలు (25)
ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
చివరి సవరణ: