తెలుగు చరిత్రTelugu History

మార్క్విస్ ఆఫ్ ట్వీడేల్

మార్క్విస్ ఆఫ్ ట్వీడేల్ 1842 నుంచి 1848 వరకు మద్రాసు గవర్నర్, సర్వసైన్యాధిపతి కూడా. ధవళేశ్వరం వద్ద గోదావరికి అడ్డంగా ఆనకట్ట కట్టాలన్న ఆర్థర్ కాటన్ ప్రణాళికను ఆయన గట్టిగా బలపరిచాడు; దాన్ని ఆమోదించమని డైరెక్టర్ల సభను ఒత్తిడి చేశాడు; 1846 డిసెంబర్‌లో వారు ఆమోదించారు. తన విజయానికి చాలావరకు ట్వీడేల్ మద్దతే కారణమని కాటన్ అనేవాడు; వృద్ధాప్యంలో గోదావరి పనిని ట్వీడేల్ 'ఒక్కడి కృషి' అని పిలిచాడు.

గోదావరి ఆనకట్టకు అవును అన్న గవర్నర్ మార్క్విస్ ఆఫ్ ట్వీడేల్. ఆలోచన ఆర్థర్ కాటన్‌దే; కానీ దాన్ని డైరెక్టర్ల సభ ముందు గట్టిగా వాదించింది గవర్నరేనని గోదావరి గెజిటీర్, మోరిస్ మాన్యువల్ రెండూ చెబుతాయి.12 ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ, ఆర్థర్ కాటన్ చూడండి.

మద్రాసు గవర్నర్

మెక్లీన్ గవర్నర్ల జాబితా ప్రకారం ట్వీడేల్ 1842 సెప్టెంబర్ 24 నుంచి 1848 ఫిబ్రవరి 23 వరకు పదవిలో ఉన్నాడు.3 ఆయనే సర్వసైన్యాధిపతి కూడా.3

గోదావరి ఆనకట్ట

గోదావరి జిల్లా పేదరికంలో పడింది; దాని ఆదాయం తగ్గిపోయింది.4 1843లో విచారణకు ప్రభుత్వం సర్ హెన్రీ మాంట్‌గోమరీని పంపింది; ఆయన నివేదిక 1844 మార్చి 18 నాటిది.4 గోదావరిపై ఆనకట్ట అనే పాత ఆలోచనను 1844లో ఆయన మళ్లీ ముందుకు తెచ్చాడు.1 దాని ఫలితంగా, నదికి అడ్డంగా ఆనకట్ట కట్టడంపై నివేదిక ఇవ్వమని 1845లో కెప్టెన్ ఆర్థర్ కాటన్‌కు ఆదేశం వచ్చింది.1

కాటన్ దానికి అనుకూలంగా నివేదిక ఇచ్చాడు; “ఆయన ప్రతిపాదనలను” ట్వీడేల్ “మనస్ఫూర్తిగా బలపరిచాడు” అని గెజిటీర్ చెబుతుంది.1 గవర్నర్ “డైరెక్టర్ల సభపై ఎంత గట్టిగా ఒత్తిడి తెచ్చాడంటే, ఆ పనికి వారి ఆమోదం లభించింది” అని మోరిస్ రాశాడు.2 1846 డిసెంబర్ 23 నాటి ఉత్తరంతో డైరెక్టర్లు దాన్ని ఆమోదించారు.1 1847 ఏప్రిల్‌లో పని ఊపందుకుంది.5 ధవళేశ్వరం ఆనకట్ట చూడండి.

కాటన్ మిత్రుడు

కాటన్ జీవిత చరిత్రను ఆయన కూతురు లేడీ హోప్ రాసింది.6 తన విజయానికి “చాలావరకు” ట్వీడేల్ “సానుభూతి, బలమైన మద్దతు” కారణమని కాటన్ “ఎప్పుడూ భావించేవాడు, కృతజ్ఞతతో ఒప్పుకునేవాడు” అని ఆమె చెబుతుంది.6 ట్వీడేల్ ఆయనకు అత్యంత ఆప్తమిత్రుల్లో ఒకడిగా మిగిలాడు.6 గోదావరి పనులకు కావలసిన డబ్బు గవర్నర్ ద్వారానే కాటన్‌కు అందింది; అయితే అది తరచు చాలా ఆలస్యంగా వచ్చేదని ఆమె రాసింది.6

ఆధారాలు భిన్నంగా చెప్పే విషయాలు

  • ఆనకట్టకు అధికారుల మద్దతు ఎంత. ఈ ప్రణాళికను “జిల్లా కలెక్టర్, రెవెన్యూ బోర్డు, చీఫ్ ఇంజనీర్, అన్నిటికంటే ఎక్కువగా మార్క్విస్ ఆఫ్ ట్వీడేల్ ఉత్సాహంగా బలపరిచారు” అని మోరిస్ చెబుతాడు.7 కాటన్ తన చివరి రోజుల్లో రాసిన, కూతురు ప్రచురించిన ఒక ఉత్తరంలో మాత్రం గోదావరి పని “కలకత్తా, మద్రాసు అధికారులందరూ వ్యతిరేకించినా”, “పూర్తిగా లార్డ్ ట్వీడేల్ ఒక్కడి కృషితోనే మొదలైంది” అని రాశాడు.8

Footnotes

  1. F. R. Hemingway, Madras District Gazetteers: Godavari, Vol. I (1907), p. 80 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  2. Henry Morris, A Descriptive and Historical Account of the Godavery District (1878), p. 110 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  3. C. D. Maclean (ed.), Manual of the Administration of the Madras Presidency, Vol. II (1885), p. 269, list of Governors of Fort St. George (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  4. Hemingway, Godavari (1907), p. 167 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  5. Morris, Godavery District (1878), p. 126 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  6. Lady Hope, General Sir Arthur Cotton, R.E., K.C.S.I.: His Life and Work (1900), p. 97 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  7. Morris, Godavery District (1878), p. 115 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  8. Lady Hope, General Sir Arthur Cotton (1900), p. 568, letter of Arthur Cotton (archive.org (opens in a new tab)). ↩

రాజవంశాలు

ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ

క్రీ.శ. 1759–1858

1611లో తీరంపై మొదట అడుగుపెట్టినప్పటి నుంచి 1858లో రాజ్ (Crown) పాలన చేపట్టే వరకు తెలుగు దేశంలో ఇంగ్లీషు ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ చరిత్ర. నూట యాభై సంవత్సరాల పాటు అది గోల్కొండ రాజులు, మొఘలుల ఫర్మానాల కింద మచిలీపట్నం, నిజాంపట్నం, మాదాపొలం, వీరవాసరం, విశాఖపట్నం, ఇంజరం, బెండమూర్లంకలలోని ఫ్యాక్టరీల (వ్యాపార కేంద్రాల) ద్వారా వ్యాపారం చేసింది. మద్రాసులోని దాని కోట 1639లో నాయకుడు దామెర్ల వెంకటాద్రి ద్వారా మంజూరైన భూమిపై ఉంది. ఫోర్డ్ ఫ్రెంచివారిని వెళ్లగొట్టిన తర్వాత దానికి మచిలీపట్నం ప్రాంతం (1759), 1765 చక్రవర్తి మంజూరు, 1766, 1768 నిజాం ఒప్పందాల ద్వారా ఐదు ఉత్తర సర్కారులు, గుంటూరు (1788), రాయలసీమ దత్త మండలాలు (1800), కర్ణాటకతో పాటు నెల్లూరు (1801) లభించాయి. అది చీఫ్‌లు, కౌన్సిళ్ల ద్వారా, తర్వాత కలెక్టర్ల ద్వారా పాలించింది. 1802–03లో తీర జమీందారులతో శాశ్వత శిస్తు ఒప్పందం చేసుకుంది. రాయలసీమ రైతులతో థామస్ మన్రో రైత్వారీ విధానం కింద శిస్తు నిర్ణయించింది. పద్మనాభం (1794) వద్ద విజయనగరం రాజా అధికారాన్ని, పాలెగాళ్ల అధికారాన్ని విరిచింది. 1832–33 గుంటూరు కరువు తర్వాత గోదావరి, కృష్ణా ఆనకట్టలు కట్టింది.

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (4)
  1. C. D. Maclean (ed.), Manual of the Administration of the Madras Presidency, Vol. II (Appendices) (opens in a new tab), Government Press, Madras, 1885, pp. 269. [Public domain]
  2. F. R. Hemingway, Madras District Gazetteers: Godavari, Vol. I (opens in a new tab), Government Press, Madras, 1907, pp. 80, 167. [Public domain]
  3. Henry Morris, A Descriptive and Historical Account of the Godavery District in the Presidency of Madras (opens in a new tab), Trübner & Co., London, 1878, pp. 110, 115, 126. [Public domain]
  4. Lady Hope (Elizabeth Hope, née Cotton), General Sir Arthur Cotton, R.E., K.C.S.I.: His Life and Work, with some Famine Prevention Studies by William Digby (opens in a new tab), Hodder and Stoughton, London, 1900, pp. 97, 568. [Public domain]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: