ప్రచురితమైన ఆధారాలతో నిర్మించిన కొత్త సైట్. ఏదైనా పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
తెలుగు చరిత్రTelugu History

రామరాజభూషణుడు (భట్టుమూర్తి)

16వ శతాబ్దం చివరి భాగపు తెలుగు కవి, వసుచరిత్రము రచయిత. ద్వంద్వార్థాలతో నిండిన పద్యాలలో చెప్పిన వసు రాజు పెళ్లి కథ అది. అది తర్వాతి కవులకు నమూనా అయింది. ఆయన బిరుదుకు 'రామరాజు ఆస్థానానికి ఆభరణం' అని అర్థం. ఆయన సొంత పేరు భట్టుమూర్తి. ఆయన వసుచరిత్రమును తిరుమలరాయలకు, కావ్యశాస్త్ర గ్రంథం నరసభూపాలీయమును రామరాయల సోదరుని లేదా సోదరి కొడుకుకు అంకితం ఇచ్చాడు. ఆ రెండు పేర్లు ఒకే కవికి చెందినవా అని పండితులు చాలా కాలం వాదించుకున్నారు.

రామరాజభూషణుడు 16వ శతాబ్దం చివరి భాగపు తెలుగు కవి.12 విజయనగర పాలకుడు అళియ రామరాయల పేరు మీద వచ్చిన ఆయన బిరుదుకు “రామరాజు ఆస్థానానికి ఆభరణం” అని అర్థం.34 ఆయన సొంత పేరును భట్టుమూర్తి అని ఇస్తారు.13 ఆయన వసుచరిత్రము (వసు రాజు కథ) తర్వాతి చాలా మంది తెలుగు కవులకు నమూనా అయింది.56

జీవితం

1898లో Indian Antiquary (ఇండియన్ యాంటిక్వేరీ పత్రిక)లో జి. ఆర్. సుబ్రమియా పంతులు (G. R. Subramiah Pantulu) ఆస్థాన కవుల గురించి రాశారు.1 ఆ కవి భట్టుపల్లిలో పుట్టాడని ఆయన రాశారు.1 కవిత్వం కోసం శ్రీకృష్ణదేవరాయలు ఆ గ్రామాన్ని కవి పూర్వీకులకు ఇచ్చాడని ఆయన చెప్పారు.1 ఆ కవి శ్రీకృష్ణదేవరాయల ఆస్థాన కవులలో ఒకడు కావడం అసంభవం అని ఆయన భావించారు.1 ఆయన కథనంలో, రామరాయల జీవిత చివరి దశలో ఆయన కోసం అప్పటికప్పుడు చెప్పిన కొన్ని పద్యాల కోసం కవి తన బిరుదు పొందాడు.1 కవి దాదాపు 1560లో రాయడం మొదలుపెట్టాడని, 1550, 1590 మధ్య తన రచనలు రాశాడని ఆయన భావించారు.12

ఎస్. కృష్ణస్వామి అయ్యంగార్ (S. Krishnaswami Aiyangar) తన Sources of Vijayanagar History (విజయనగర చరిత్ర ఆధారాలు) (1919)లో మరింత సరళమైన కథనం ఇస్తారు.3 రామరాయల ఆస్థానంలో “గొప్ప ఆదరణ” పొందినందున కవిని రామరాజభూషణుడు అని పిలిచారని ఆయన రాశారు.3 1944లో పి. టి. రాజు (P. T. Raju) కూడా ఆ పేరును రామరాయలు ఇచ్చిన బిరుదుగా భావించారు.7

పి. చెంచయ్య (P. Chenchiah), రాజా ఎం. భుజంగరావు (Raja M. Bhujanga Rao) తమ తెలుగు సాహిత్య చరిత్ర (1928)లో రెండు విషయాలు జోడిస్తారు.48 ఆయన అల్లసాని పెద్దన నుంచి తన కళను నేర్చుకున్నాడని, పింగళి సూరన మార్గాన్ని దగ్గరగా అనుసరించాడని వారు భావించారు.4 “ఆయన స్వయంగా గొప్ప, నైపుణ్యం గల సంగీతకారుడు” అని కూడా వారు రాశారు.8 “రామరాజభూషణునికి సంగీతంలో అభిరుచి ఉంది” అని సుబ్రమియా పంతులు కూడా గుర్తించారు.2

వసుచరిత్రము

ఆ కావ్యం గిరికతో వసు రాజు పెళ్లి గురించి చెబుతుంది.5 ఆమె శుక్తిమతి నది, కోలాహల పర్వతాల కూతురు.5 కవి ఈ చిన్న ఘట్టాన్ని భాగవత పురాణం నుంచి తీసుకుని, దానిపై దీర్ఘ కావ్యాన్ని నిర్మించాడు.5 దాని పద్యాలలో చాలా వాటికి ఒకేసారి రెండు అర్థాలు ఉంటాయి (శ్లేష, అంటే ద్వంద్వార్థం).5

కవి తన కథ ఎంపికను ఒక ప్రసిద్ధ ఉపమానంతో వివరించాడు.5 చెంచయ్య, భుజంగరావు ఆయన మాటలను ఇంగ్లీషులో ఇస్తారు.5 పూర్తిగా కల్పించిన కథలు “తక్కువ రకం విలువైన రాళ్లు”, అరువు తెచ్చుకున్నవి “కృత్రిమ వజ్రాలు” అని ఆయన అన్నాడు.5 సానబెట్టి మెరుగుపెట్టిన తర్వాత “సానబెట్టని విలువైన రాయిలా” మెరిసే చిన్న కథను ఆయన కోరుకున్నాడు.5

ఆ కావ్యం రామరాయల తమ్ముడు, తర్వాత పెనుకొండ నుంచి పాలించిన తిరుమలరాయలకు అంకితం.36 దాని ప్రారంభం తిరుమలరాయల కుటుంబ చరిత్రను, సుల్తానులతో దాని యుద్ధాలను చెబుతుంది.39 1567లో పెనుకొండకు మారిన తర్వాత తిరుమలరాయలు చేసిన యుద్ధాలను సుబ్రమియా పంతులు అందులో కనుగొన్నారు.6 అందుకే ఆయన ఆ కావ్యాన్ని 1570 తర్వాతిదిగా చెప్పారు.6

దాని వర్ణనలు ఎంత సమృద్ధిగా ఉన్నాయంటే కథ ఊపిరాడకుండా పోయిందని చెంచయ్య, భుజంగరావు భావించారు.8 కానీ వారు ఇప్పటికీ దానిని “కళా రత్నం” అన్నారు.8 అది “ఆయన తర్వాత వచ్చిన కవులకు నమూనా అయింది” అని వారు రాశారు.5 రాజు దానిని తెలుగులోని ఐదు గొప్ప కావ్యాలలో (మహాకావ్యాలు) లెక్కించారు.10 1857లో విలియం టేలర్ (William Taylor) జాబితా చేసినట్లు, చార్లెస్ ఫిలిప్ బ్రౌన్ (Charles Philip Brown) ఆ కావ్యాన్ని తెలుగు వ్యాఖ్యానంతో ముద్రింపజేశారు.11

ఇతర రచనలు

మరో రెండు రచనలు ఆయనతో ముడిపడి ఉన్నాయి:827

  • ప్రతి పద్యం హరిశ్చంద్రుని, నలుని రెండు కథలనూ ఒకేసారి చెప్పే హరిశ్చంద్ర నలోపాఖ్యానము
  • విద్యానాథుని సంస్కృత ప్రతాపరుద్రీయము ఆధారంగా కావ్యశాస్త్రంపై తెలుగు గ్రంథం నరసభూపాలీయము827

కృష్ణస్వామి అయ్యంగార్ నరసభూపాలీయము ప్రారంభాన్ని ముద్రించారు.12 అది రామరాయల సోదరుని లేదా సోదరి కొడుకు (nephew), పోచిరాజు కుటుంబానికి చెందిన నరసరాజుకు అంకితం.1213 రామరాయలు గోల్కొండ సుల్తాన్‌ను ఎలా రక్షించాడో, బీజాపూర్ సుల్తాన్ నుంచి రాయచూరు, ముద్గల్‌లను ఎలా తీసుకున్నాడో అది చెబుతుంది.12

ఆధారాలు ఏకీభవించని చోట

ప్రధాన వివాదం కవి పేరుపై.148

  • ఇద్దరు కవులు. రామరాజభూషణుడు వసుచరిత్రము, హరిశ్చంద్ర నలోపాఖ్యానము రాశాడని, భట్టుమూర్తి అనే వేరే కవి నరసభూపాలీయము రాశాడని కొందరు భావించారు.14 హరిశ్చంద్ర నలోపాఖ్యానము సంపాదకత్వానికి రాసిన ముందుమాటలో పూండ్ల రామకృష్ణయ్య (Poondla Ramakrishnayya) దీనిని వాదించారు.142 నరసభూపాలీయము కొలఫన్‌లోని వేరే పేరును, అక్కడ మాత్రమే కనిపించే ఛందో దోషాలను ఆయన చూపించారు.142
  • ఒకే కవి. సుబ్రమియా పంతులు నివేదించినట్లు, కందుకూరి వీరేశలింగం ఆ తేడాలు ఇద్దరు రచయితలను రుజువు చేయడానికి చాలా చిన్నవని భావించారు.14 తొలి వ్యాఖ్యాత సోమనాథుడు వసుచరిత్రము “మూర్తి లేదా భట్టుమూర్తి” రచన అని రాశాడు.2 “సరైన విమర్శనాత్మక అభిప్రాయం” ఒకే కవి వైపు ఉందని చెంచయ్య, భుజంగరావు అంగీకరించారు.815 వేరే తండ్రి పేరును వారు దత్తత ద్వారా వివరించారు.8 కృష్ణస్వామి అయ్యంగార్, రాజు కూడా ఆ రెండు పేర్లను ఒకే వ్యక్తిగా చూస్తారు.127

ఆయన ఎప్పుడు జీవించాడనే దానిపై కూడా ఆధారాలు భిన్నంగా ఉన్నాయి.

  • శ్రీకృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలో. సంప్రదాయం ఆయనను శ్రీకృష్ణదేవరాయల ఎనిమిది మంది కవులైన అష్టదిగ్గజాలలో లెక్కిస్తుంది.16 అయ్యలరాజు రామభద్రుడిని ఆ ఆస్థానానికి తెచ్చిన గురువుగా ఒక కథ ఆయనను చేస్తుంది.17
  • తర్వాత. ఆయన శ్రీకృష్ణదేవరాయల తర్వాత జీవించాడని సుబ్రమియా పంతులు, రాజు ఇద్దరూ భావించారు.118 రాజు మరణించిన దాదాపు ముప్పై ఐదు సంవత్సరాల తర్వాతిదిగా సుబ్రమియా పంతులు వసుచరిత్రమును చెప్పారు.19

Footnotes

  1. Subramiah Pantulu, Indian Antiquary XXVII (1898), p. 332 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9

  2. Subramiah Pantulu, Indian Antiquary XXVII (1898), p. 335 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8

  3. S. Krishnaswami Aiyangar (ed.), Sources of Vijayanagar History (1919), p. 216, extract 66, the Vasucharitramu (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6

  4. Chenchiah and Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 80 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  5. Chenchiah and Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 81 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9 ↩10

  6. Subramiah Pantulu, Indian Antiquary XXVII (1898), p. 334 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  7. Raju, Telugu Literature (1944), p. 39 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  8. Chenchiah and Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 82 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9

  9. Krishnaswami Aiyangar, Sources of Vijayanagar History (1919), p. 217 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  10. Raju, Telugu Literature (1944), p. 36 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  11. William Taylor, A Catalogue Raisonnée of Oriental Manuscripts in the Library of the (late) College, Fort Saint George, Vol. I (1857), p. xxiv, list of Brown’s works (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  12. Krishnaswami Aiyangar, Sources of Vijayanagar History (1919), p. 224, extract 69, the Narasabhupaliyamu (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  13. Krishnaswami Aiyangar, Sources of Vijayanagar History (1919), p. 225 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  14. Subramiah Pantulu, Indian Antiquary XXVII (1898), p. 333 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  15. Chenchiah and Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 83 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  16. P. Chenchiah and Raja M. Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 72 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  17. Chenchiah and Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (1928), p. 75 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  18. P. T. Raju, Telugu Literature (1944), p. 35 (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  19. G. R. Subramiah Pantulu, “Discursive Remarks on the Augustan Age of Telugu Literature”, Indian Antiquary XXVII (1898), p. 323 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (5)
  1. P. Chenchiah and Raja M. Bhujanga Rao, A History of Telugu Literature (The Heritage of India Series) (opens in a new tab), Association Press (Y.M.C.A.), Calcutta / Oxford University Press, London, 1928, pp. 72, 75, 80–83, 88. [Public domain]
  2. Indian Antiquary, The Indian Antiquary, Vol. XXVII (1898) (opens in a new tab), Education Society's Press, Byculla, Bombay, 1898, pp. 332–335. G. R. Subramiah Pantulu, 'Discursive Remarks on the Augustan Age of Telugu Literature'. [Public domain]
  3. S. Krishnaswami Aiyangar, Sources of Vijayanagar History (opens in a new tab), University of Madras, 1919, pp. 216–217, 224–225. Extracts 66 (Vasucharitramu) and 69 (Narasabhupaliyamu). [Public domain]
  4. William Taylor, A Catalogue Raisonnée of Oriental Manuscripts in the Library of the (late) College, Fort Saint George, Vol. I (opens in a new tab), H. Smith, Madras, 1857, xxiv. [Public domain]
  5. P. T. Raju, Telugu Literature (Andhra Literature) (The P. E. N. Books, The Indian Literatures, No. XV) (opens in a new tab), International Book House, Bombay, for the P. E. N. All-India Centre, 1944, pp. 35–36, 39. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: