మధుకామార్ణవుడు (తూర్పు గాంగ)

మధుకామార్ణవుడు గోదావరికి ఉత్తరాన ఉన్న తీర ప్రాంతం కళింగను ఏలిన తూర్పు గాంగుల రాజు.¹² అనంతవర్మ చోడగంగుని కొడుకుల్లో నలుగురు ఒకరి తర్వాత ఒకరు రాజులయ్యారు.¹ వారిలో మొదటివాడు ఈయన.¹ ఆయన శాసనాలు తెలుగు ఉత్తర ప్రాంతంలో, అంటే ఇప్పటి శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని శ్రీకూర్మం, ముఖలింగాల్లో మాత్రమే దొరికాయి.³

కుటుంబం

అనంతవర్మ చోడగంగునికి చాలామంది రాణులు ఉన్నారు.¹ ఆర్. డి. బెనర్జీ తన హిస్టరీ ఆఫ్ ఒరిస్సా (1930)లో మధుకామార్ణవుని తల్లి కస్తూరికామోదిని అని చెప్పారు.¹ ఆయన తర్వాత ఆయన తమ్ముళ్లు రాఘవుడు, రెండవ రాజరాజు, అనియంకభీముడు రాజులయ్యారు.¹ సింహాసనం ఎక్కేనాటికి ఈ కొడుకులంతా అప్పటికే ముసలివాళ్లని బెనర్జీ భావించారు.⁴

తండ్రి బతికుండగానే పట్టాభిషేకం

శక 1064, అంటే సుమారు 1142లో మధుకామార్ణవునికి పట్టాభిషేకం జరిగింది (శకం సంవత్సరాలను లెక్కించే ఒక భారతీయ పద్ధతి).⁴ కానీ శక 1069, అంటే సుమారు 1148లో కూడా ఆయన తండ్రి బతికే ఉన్నాడని, పాలిస్తున్నాడని ముఖలింగంలోని ఒక దాన శాసనం చూపిస్తుంది.⁴ కాబట్టి ఆ పట్టాభిషేకంతో మధుకామార్ణవుని చేతికి నిజంగా అధికారం రాలేదని బెనర్జీ తేల్చారు.⁴ ముసలి రాజు అప్పటికి పాలించలేని స్థితిలో ఉన్నాడనే పాత సూచనను ఆయన అంగీకరించారు.⁴

పేర్లు, శాసనాలు

ఆయన దాన శాసనాలు తండ్రిలాగే ఆయనను అనంతవర్మ అని పిలుస్తాయి.³ తండ్రి నుంచి వేరుగా గుర్తించడానికి ఒకటి రెండు శాసనాలు ఆయనను అనంతవర్మ మధుకామార్ణవుడు అంటాయి.³ ముఖలింగంలోని ఒక శాసనం ఆయనను జటేశ్వరదేవుడు అంటుంది.³ రాబర్ట్ సూయెల్ పట్టిక (1932) ఆయనకు కుమార, జటేశ్వర అనే పేర్లు కూడా ఇస్తుంది.²

వి. రంగాచార్య శాసనాల జాబితా వీటిలో రెండు శాసనాలను చూపిస్తుంది:⁵⁶

• శ్రీకూర్మంలో గాంగ రాజు అనంతవర్మ-మధుకామార్ణవదేవుని తెలుగు శాసనం, శక 1071, ఆయన నాల్గవ సంవత్సరం, ఇప్పుడు బాగా పాడైపోయింది⁵
• ముఖలింగంలో జటేశ్వరదేవుని శాసనం, శక 1070, ఆయన మూడవ సంవత్సరం, ఒక దీపదానం గురించి⁶

చోడగంగుని తర్వాత వచ్చిన అనంతవర్మ బిరుదే జటేశ్వరుడని రంగాచార్య భావించారు.⁶ ముఖలింగం ఆలయాలు, శ్రీకూర్మం ఆలయం చూడండి.

పాలన ముగింపు

మధుకామార్ణవుడు పదేళ్లు పాలించాడని ఈ వంశపు తర్వాతి దానపత్రాలు చెబుతాయి.⁴ ఆ పదేళ్లను ఎప్పటి నుంచి లెక్కించారో తెలియదని బెనర్జీ గుర్తించారు.⁴ ఆయనకు తెలిసిన చివరి తేదీ శక 1077.⁴ దానిని ఆయన పదవ సంవత్సరంగా పేర్కొన్నారు.⁴ ఆయన శక 1078, అంటే సుమారు 1156లో, బహుశా కొడుకు లేకుండానే చనిపోయాడని బెనర్జీ భావించారు.⁴³ ఆయన తర్వాత సవతి తమ్ముడు రాఘవుడు రాజయ్యాడు.⁴

ఆధారాల్లో భిన్నాభిప్రాయాలు

• ఆయన పాలన ఎప్పుడు మొదలైంది? ఎఫ్. కీల్‌హార్న్ ఆయన పట్టాభిషేకం జరిగిన 1142నే ఆయన పాలన ఆరంభంగా తీసుకున్నారు.¹ 1148లో కూడా తండ్రే పాలిస్తున్నాడని బెనర్జీ చూపించారు.⁴ చోడగంగుని తర్వాత ఆయన 1146లో రాజయ్యాడని రంగాచార్య భావించారు.⁶ సూయెల్ 1142, 1146 రెండు తేదీలనూ ఇస్తారు.²
• ఆయన ఎప్పుడు చనిపోయాడు? సూయెల్ పట్టిక ఆయన పాలనను 1152లో ముగిస్తుంది.² బెనర్జీ ఆయన మరణాన్ని 1156లో ఉంచారు.⁴

Footnotes

1. R. D. Banerji, History of Orissa from the Earliest Times to the British Period, Vol. I (1930), p. 252 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵ ↩⁶ ↩⁷

2. Robert Sewell, The Historical Inscriptions of Southern India (1932), p. 358, genealogical table of the Eastern Gangas (archive.org↗ (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩ ↩² ↩³ ↩⁴

3. Banerji, History of Orissa, Vol. I (1930), p. 254 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵

4. Banerji, History of Orissa, Vol. I (1930), p. 253 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴ ↩⁵ ↩⁶ ↩⁷ ↩⁸ ↩⁹ ↩¹⁰ ↩¹¹ ↩¹² ↩¹³

5. V. Rangacharya, A Topographical List of the Inscriptions of the Madras Presidency, Vol. I (1919), p. 695, Ganjam No. 261 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩²

6. Rangacharya, Topographical List, Vol. I (1919), p. 702, Ganjam No. 329 (archive.org↗ (opens in a new tab)). ↩ ↩² ↩³ ↩⁴