తెలుగు చరిత్రTelugu History

ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం

హైదరాబాద్ రాష్ట్రపు విశ్వవిద్యాలయం. ఏడవ నిజాం 1917 ఏప్రిల్‌లో దీనికి ఆదేశం ఇచ్చారు, 1918 చార్టరు దీన్ని ఏర్పాటు చేసింది. ఇది ఉర్దూలో బోధించింది, ఇంగ్లీషును తప్పనిసరి భాషగా నేర్పింది. దాని మొదటి కళాశాల 1919లో మొదలైంది. 1930 నాటికి న్యాయశాస్త్రం, వైద్యం, ఇంజనీరింగ్, ఉపాధ్యాయ శిక్షణ కళాశాలలు, వరంగల్, ఔరంగాబాద్‌లలో ఇంటర్మీడియట్ కళాశాలలు, స్త్రీల కళాశాల వచ్చాయి.

Photograph of a convocation of Osmania University: rows of seated and standing figures in gowns under an arcaded building.
Photograph of a convocation of Osmania University: rows of seated and standing figures in gowns under an arcaded building. · K. Krishnaswamy Mudiraj (compiler and publisher), Pictorial Hyderabad, Vol. I (Chandrakanth Press, Hyderabad, 1929) (opens in a new tab) · Public domain

నిజాం పాలనలోని హైదరాబాద్ రాష్ట్రపు విశ్వవిద్యాలయం ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం.1 ఏడవ నిజాం మీర్ ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్ 1917లో దీనికి ఆదేశం ఇచ్చారు, 1918లో ఒక చార్టరు దీన్ని ఏర్పాటు చేసింది.21 ఇది ఉర్దూలో బోధించింది, ఇంగ్లీషును తప్పనిసరి రెండో భాషగా నేర్పింది.1 దాని స్థాపన, అడిక్‌మెట్ ప్రాంగణం గురించి ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం కట్టడం పేజీ చూడండి.

కొత్త విశ్వవిద్యాలయం ఎందుకు

1917కు ముందు రాష్ట్రంలో ఉన్నత విద్యకు రెండు చోట్లే ఉండేవని విశ్వవిద్యాలయ రిజిస్ట్రార్ 1931 జనగణనలో రాశారు.3 అవి దార్-ఉల్-ఉలూమ్, నిజాం కళాశాల.3 అర్ధ శతాబ్దానికి పైగా రాష్ట్రంలో ఉన్నత విద్య మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం అదుపులోనే ఉండేది.1 దాని ఫలితాలు “అంత నిరుత్సాహకరంగా” ఉన్నాయని 1931 నాటి విశ్వవిద్యాలయపు సొంత వివరణ అంటుంది.1

1917లో విద్యాశాఖ కార్యదర్శి అక్బర్ హైదరీ నిజాంకు ఒక విజ్ఞాపన పత్రం పంపారు.1 పరాయి భాషలో బోధిస్తే విద్యార్థుల సమయం వృథా అవుతుందని, వారి జ్ఞాపకశక్తిపై భారం పడుతుందని ఆయన వాదించారు.2 రాష్ట్ర ప్రజల్లో చాలామంది వేరే భాషలు మాట్లాడతారని ఆయన ఒప్పుకున్నారు.2 అయినా ఉర్దూయే రాష్ట్రపు సాంస్కృతిక, అధికార భాష అని అన్నారు.2 1917 ఏప్రిల్ నాటి ఫర్మానా (రాజాజ్ఞ)తో నిజాం ఈ ప్రణాళికకు ఆమోదం తెలిపారు.2 “నేను సింహాసనం ఎక్కిన జ్ఞాపకార్థం” దానికి ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం అని పేరు పెట్టారు.4

మొదటి కళాశాల

విశ్వవిద్యాలయ క్యాలెండరు ప్రకారం ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ కాలేజీ 1919 ఆగస్టులో హైదరాబాద్‌లో మొదలైంది.5 మొదటి సంవత్సరం తరగతిలో 90 మందితో మొదలై, తర్వాత మరో 50 మంది చేరారు.6 ఏడాది తర్వాత మొదటి, రెండో సంవత్సరాల్లో 181, 107 మంది విద్యార్థులు ఉన్నారు.6 రెండు వసతి గృహాలు ఉండేవి, ఒకటి ముస్లింలకు, ఒకటి హిందువులకు.7

ఉర్దూ, పర్షియన్, అరబిక్‌తో పాటు తెలుగు, మరాఠీ, కన్నడ కూడా విద్యార్థులు ఎంచుకోవచ్చు.6 1919–20లో మొదటి సంవత్సరంలో ఎనిమిది మంది, రెండో సంవత్సరంలో ఒక్కరు తెలుగు తీసుకున్నారు.6 కళాశాల మొదటి సిబ్బంది జాబితా తెలుగు బోధకుడిగా ఆర్. సుబ్బారావు పేరు ఇస్తుంది.8 కె. సీతారామయ్య ప్రకారం 1918–19లో విశ్వవిద్యాలయం కొత్తగా ఏర్పరిచిన తెలుగు పీఠానికి కవి రాయప్రోలు సుబ్బారావును ఆహ్వానించింది.9

1931 వరకు ఎదుగుదల

మొదటి ఇంటర్మీడియట్ పరీక్ష 1921 ఏప్రిల్‌లో, మొదటి బి.ఎ. పరీక్ష 1923లో జరిగాయి.5 1928 నాటికి కళాశాలలో దాదాపు 600 మంది విద్యార్థులు ఉన్నారు.5 1923 ఆగస్టులో న్యాయశాస్త్ర తరగతి, 1927 జూలైలో వైద్య కళాశాల మొదలయ్యాయి.5 1929లో ఇంజనీరింగ్, ఉపాధ్యాయ శిక్షణ కళాశాలలు మొదలయ్యాయి.10 విశ్వవిద్యాలయపు కొత్త భవనాల కోసం సుమారు 1,400 ఎకరాల భూమికి నిజాం ఆమోదం తెలిపారు.5

విద్యార్థులు పెరగడంతో హైదరాబాద్ సిటీ హైస్కూల్‌లో, ఔరంగాబాద్‌లో, వరంగల్లో ఇంటర్మీడియట్ కళాశాలలు తెరిచారు.11 పరదా (పురుషులకు కనబడకుండా ఉండే ఆచారం) పాటించే స్త్రీల కోసం నాంపల్లిలోని జనానా బడిలో మొదట ఇంటర్మీడియట్, తర్వాత డిగ్రీ తరగతులు చేర్చారు.11 1930–31లో ఈ జనానా కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్‌లో 8 మంది, బి.ఎ.లో 4 మంది విద్యార్థినులు ఉన్నారు.12

1930లో విశ్వవిద్యాలయపు విభాగాల్లో విద్యార్థులు ఇలా ఉన్నారు:13

  • ఆర్ట్స్, సైన్స్‌లో 75213
  • న్యాయశాస్త్రంలో 7213
  • వైద్యంలో 7013
  • ఇంజనీరింగ్‌లో 3113
  • మత శాస్త్రంలో 2813
  • ఉపాధ్యాయ శిక్షణలో 1013

ఉర్దూలో పుస్తకాలు

విశ్వవిద్యాలయపు అనువాద బ్యూరో కళాశాల పాఠ్యపుస్తకాలను ఉర్దూలోకి మార్చింది.1 1931 నాటికి అది 300కు పైగా సంపుటాలు ప్రచురించింది.14 ఇంటర్మీడియట్, బి.ఎ., ఎల్‌ఎల్.బి. పరీక్షలకు కావలసిన పుస్తకాలన్నీ అనువాదమయ్యాయి.1 1908లో స్థాపించిన నిజామియా వేధశాల (అబ్జర్వేటరీ) 1919లో విశ్వవిద్యాలయం కిందికి వచ్చింది.15

తెలుగు, ఇతర భాషలు

తెలుగు, మరాఠీ, కన్నడ పరిశోధనకు విశ్వవిద్యాలయం నెలకు రూ. 75 చొప్పున ఉపకార వేతనాలు ఇచ్చింది.13 1938–42లో కూడా తెలుగు బోధించే సబ్జెక్టుల్లో, ఎం.ఎ.కు పరిశోధన చేయగల సబ్జెక్టుల్లో ఉంది.16 తెలుగు, మరాఠీ, కన్నడ పరిశోధనకు ప్రత్యేక ఉపకార వేతనాలు కొనసాగాయి.17

నిజాం కళాశాలను విశ్వవిద్యాలయానికి అనుబంధ కళాశాలగా చేయాలని 1936లో హైదరాబాద్ విద్యా కమిటీ సూచించింది.18 ఉర్దూలో చదవలేని విద్యార్థుల కోసం ఆ కళాశాల విశ్వవిద్యాలయ కోర్సులనే ఇంగ్లీషులో బోధిస్తుంది.18

ఆధారాల మధ్య భేదాలు

మొదటి కళాశాల ప్రారంభమైన సంవత్సరాన్ని ఆధారాలు వేర్వేరుగా ఇస్తాయి:85

  • అది 1918 ఆగస్టు 28న మొదలైందని విశ్వవిద్యాలయపు 1919–20 నివేదిక చెబుతుంది.8
  • అది 1919 ఆగస్టులో మొదలైందని విశ్వవిద్యాలయపు 1928–29 క్యాలెండరు చెబుతుంది.5

కళాశాల “1328 ఫస్లీ చివర్లో” (ఫస్లీ అంటే రెవెన్యూ సంవత్సరం) మొదలైందని అదే 1919–20 నివేదికలోని ప్రభుత్వ సమీక్ష అంటుంది.6 ఆ నివేదిక సంవత్సరం 1329 ఫస్లీ, 1919 అక్టోబర్ 7న మొదలైంది.19

Footnotes

  1. Osmania University, Hyderabad Deccan, 1930–31 (1931), p. 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8

  2. Osmania University Calendar, 1335–1336 Fasli (1928–29), Introduction, p. 26 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  3. Census of India 1931, Vol. XXIII: H.E.H. the Nizam’s Dominions, Part I: Report (1933), p. 216, “The Osmania University” by H. A. Ansari, Registrar (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  4. Osmania University Calendar, 1928–29, Introduction, p. 27, quoting the Nizam’s farman (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  5. Osmania University Calendar, 1928–29, Introduction, p. 29 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7

  6. Annual Administration Report of the Osmania University, 1329 F., Government review, p. 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  7. Annual Administration Report of the Osmania University, 1329 F., Government review, p. 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  8. Annual Administration Report of the Osmania University, 1329 F., report of the Principal, first page (PDF p. 9) (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  9. K. Sitaramaiya, A Hand Book of Telugu Literature (1943), p. 91 and note (archive.org (opens in a new tab)). Cite-only; paraphrased. ↩

  10. Osmania University, 1930–31 (1931), p. 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  11. Osmania University Calendar, 1928–29, Introduction, p. 30 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  12. Osmania University, 1930–31 (1931), p. 10 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  13. Osmania University, 1930–31 (1931), p. 6 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8

  14. Osmania University, 1930–31 (1931), p. 9 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  15. Osmania University, 1930–31 (1931), p. 7 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  16. Osmania University Calendar, 1348–1351 Fasli (1938–42), p. 133 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩

  17. Osmania University Calendar, 1938–42, p. 134 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩

  18. Committee for the Reorganisation of Education in the Hyderabad State: Report of the Sub-Committee (1936), p. 3 (archive.org (opens in a new tab)). Paraphrased. ↩ ↩2

  19. Annual Administration Report of the Osmania University for the year 1329 F. (1919–20), title page (archive.org (opens in a new tab)). ↩

చిత్రాలు

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (7)
  1. Osmania University, Osmania University Calendar, 1335-1336 Fasli (1928-29) (opens in a new tab), Osmania University, Hyderabad, 1928, pp. 26–27, 29–30. [Public domain]
  2. Osmania University, Annual Administration Report of the Osmania University for the year 1329 F. (7 October 1919 - 5 October 1920), with the Government Review thereon (opens in a new tab), Government Central Press, Hyderabad, 1928, Review, pp. 1–3; Principal's report, p. 1. [Public domain]
  3. Osmania University, Osmania University, Hyderabad Deccan, 1930-31 (opens in a new tab), Osmania University, Hyderabad, 1931, pp. 1–2, 6–7, 9–10. [Public domain]
  4. Osmania University, Osmania University Calendar, 1348-1351 Fasli (1938-42) (opens in a new tab), Osmania University Press, Hyderabad, 1942, pp. 133–134. Public domain in India; paraphrased. [Public domain in India]
  5. Khan, Gulam Ahmad, Census of India 1931 vol.23 H.E.H. the Nizamʼs dominions (Hyderabad State); pt.1- Report (opens in a new tab), 1933, pp. 216. [Public domain]
  6. K. Sitaramaiya, A Hand Book of Telugu Literature (opens in a new tab), Hyderabad Telugu Academy, Hyderabad (Deccan), 1943, pp. 91. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]
  7. A. H. Mackenzie and Fazl Muhammad Khan, Committee for the Reorganisation of Education in the Hyderabad State: Report of the Sub-Committee (opens in a new tab), Government Central Press, Hyderabad-Deccan, 1936, pp. 3. Public domain in India; paraphrased. [Public domain in India]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: