ప్రచురితమైన ఆధారాలతో నిర్మించిన కొత్త సైట్. ఏదైనా పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి
తెలుగు చరిత్రTelugu History

వీరపురుషదత్తుడు

విజయపురి ఇక్ష్వాకు రాజు (క్రీ.శ. 3వ శతాబ్దం). ఆయన పాలనలో రాజకుటుంబ స్త్రీలు నాగార్జునకొండ మహాస్తూపాన్ని పునర్నిర్మించి, శ్రీలంక భిక్షువులు సహా బౌద్ధ భిక్షువుల కోసం పుణ్యక్షేత్రాలను, విహారాలను స్థాపించారు. ఆయన శాసనాలు ఆయన 20వ పాలనా సంవత్సరం వరకు ఉన్నాయి. ఒకటి 273–74తో సమానం చేసిన చక్రీయ సంవత్సరంలో తేదీ వేయబడింది. డి. సి. సర్కార్ ఆయన పాలనను దాదాపు 255–275 నాటిదిగా చెప్పారు.

పేరు, కుటుంబం

వీరపురుషదత్తుడు దిగువ కృష్ణా లోయ ఇక్ష్వాకుల రెండవ తెలిసిన రాజు. ఆయన శాసనాలు ఆయనను మాఢరిపుత సిరి-వీరపురిసదత అంటాయి.1 జె. ఫిలిప్ఫ్ ఫోగెల్ (J. Ph. Vogel) దీనిని సంస్కృతంలో మాఠరీపుత్ర శ్రీ వీరపురుషదత్త అని ఇచ్చారు.1

గెయోర్గ్ బ్యూలర్ (Georg Bühler) జగ్గయ్యపేట శాసనాలను మొదట సంపాదకత్వం చేశారు.23 ఆయన పురిసదతను పేరుగా, సిరి-వీర (“శ్రీమంతుడైన వీరుడు”)ను ప్రశంసా బిరుదుగా భావించారు.23 కాబట్టి 1887 నాటి జేమ్స్ బర్జెస్ (James Burgess) అనువాదం “ఇక్ష్వాకుల శ్రీమంతుడైన వీరుడు (శ్రీవీర) పురిసదత (పురుషదత్త) రాజు” అంటుంది.23 ఇలాంటి బిరుదులు తరచుగా వ్యక్తి పేరులో భాగంగా ఉండేవని డి. సి. సర్కార్ (D. C. Sircar) వాదించారు.23 తర్వాత సర్కార్ వీర-అర్… అనే యువరాజు పేరు చెప్పే ఒక ముక్కను చదివారు.4 వీరపురుషదత్తుని పేరులో కూడా వీర నిజంగా బిరుదే అని అది చూపిస్తుందని ఆయన భావించారు.4

ఆయన రాజు వాసిష్ఠీపుత్ర చాంతమూలుని కొడుకు, ఆయన తర్వాత సింహాసనం ఎక్కాడు. ఆయన తల్లి ఆయన మాతృనామం (తల్లి నుంచి తీసుకున్న పేరు) మాఢరి (మాఠరి) ద్వారా మాత్రమే తెలుసు.56 ఆయన శాసనాలలో ఒకదానిలో బుద్ధుని ఇక్ష్వాకు రాజవంశ సంతతి అంటారు.7 అదే ఐతిహ్య సూర్యవంశానికి తాను చెందినవాడినని రాజు సొంతంగా చెప్పుకోవడాన్ని ఆ మాట వ్యక్తం చేయవచ్చని సర్కార్ భావించారు.7

1939లో తెలిసిన శాసనాలలో సర్కార్ వీరపురుషదత్తునికి ఐదుగురు రాణులను లెక్కించారు.8 వారిలో ముగ్గురు ఆయన మేనత్త కూతుళ్లు. బాపిసిరినిక, ఛఠిసిరి ఆయన తండ్రి సోదరి హమ్మసిరి కూతుళ్లు. మూడవది ఆయన మరో మేనత్త చాంతిసిరి కూతురు. ఆయన 6వ సంవత్సరపు శాసనాలలో చాంతిసిరిని ఆయన మేనత్త అని, 18వ సంవత్సరపు ఒక శాసనంలో ఆయన అత్త అని అంటారు.9 కాబట్టి ఈ పెళ్లి ఆ సంవత్సరాల మధ్య జరిగిందని ఫోగెల్ నిర్ణయించారు.9

నాల్గవ రాణి రుద్రధరభట్టారిక, ఫోగెల్ సవరించిన పఠనంలో ఉజ్జయిని రాజు కూతురు.910 రుద్ర దేవుని పేరు గల పేర్లను ఇష్టపడిన పశ్చిమ క్షత్రపుల వంశం నుంచి ఆమె వచ్చిందని ఫోగెల్ సూచించారు.910 ఐదవ రాణి భట్టిదేవ ఆయన వారసుడు ఎహువుల చాంతమూలుని తల్లి.1112

ఆరవ రాణి యఖిలినిక పేరు ఆమె కొడుకు, యువరాజు ఎలి ఎహువులదాసుని స్మారక స్తంభంపై ఉంది. ఆయన తన సవతి సోదరుడు ఎహువులకు సేనానిగా పనిచేశాడు.1314 ఆమె బిరుదు మహావలభిక ఆమె సొంత పట్టణం పేరును సర్కార్‌కు సూచించింది. కానీ ఆయన దానిని గుర్తించలేకపోయారు.1314

ఆయన కూతురు కొడబలిసిరి వనవాస (ఉత్తర కనరాలోని బనవాసి) మహారాజును పెళ్లి చేసుకుంది.10 ఉజ్జయిని, వనవాసలతో ఈ పెళ్లి సంబంధాలు ఇక్ష్వాకులు “కొంత ప్రాముఖ్యం గల పాలకులు” అని చూపిస్తాయని ఫోగెల్ భావించారు.15 కొడబలిసిరి భర్త బనవాసి చుటు-శాతకర్ణి వంశపు రాజై ఉండవచ్చని సర్కార్ సూచించారు.16

ఆయన పాలనలోని బౌద్ధ స్థాపనలు

1930లలో తెలిసిన తేదీ గల ఇక్ష్వాకు శాసనాలలో చాలా వరకు వీరపురుషదత్తుని పాలనలోనివే.17 వాటి నుంచి ఫోగెల్ నాగార్జునకొండలోని బౌద్ధ కట్టడాల జాబితాను కాలక్రమంలో తయారు చేశారు.17 తర్వాతి ఆవిష్కరణలు దానికి జోడించాయి:

  • 6వ సంవత్సరం: ఆయన మేనత్త చాంతిసిరి, ఇతర రాజకుటుంబ స్త్రీలు అంకితం చేసిన మహాస్తూపం (మహాచేతియ) స్తంభాలు.17
  • 10వ సంవత్సరం: తవ్వకందారులు సైట్ III అని పిలిచిన ఒక విహారంలో శాసనం గల అర్ధస్తంభం. అది బౌద్ధ, ఇతర మతాల ప్రయోజనం కోసం చేసిన దానాలను నమోదు చేస్తుంది.18
  • 14వ సంవత్సరం: చుళ-ధమ్మగిరిపై అర్ధవృత్తాకార (గుండ్రని చివర గల) పుణ్యక్షేత్రం (చేతియ-ఘర). బోధిసిరి అనే గృహస్థ స్త్రీ శ్రీలంక భిక్షువుల కోసం దానిని స్థాపించింది. నాగార్జునకొండ శాసనం (బోధిసిరి) చూడండి.17
  • 15వ సంవత్సరం: చాంతిసిరి స్థాపించిన స్తంభాల మండపం.17
  • 18వ సంవత్సరం: మహాస్తూపం పక్కన ఉన్న అర్ధవృత్తాకార పుణ్యక్షేత్రం. దానిని కూడా చాంతిసిరి స్థాపించింది.17
  • 19వ సంవత్సరం: ఒంగోలు తాలూకాలోని ఉప్పుగుండూరు దగ్గర ఒక స్తూపం (అవశేషాల గుట్ట) వద్ద ఒక దానం. దాని ఉద్దేశం పోయింది. దాత ధాన్యకటకం (అమరావతి)కు చెందిన ఒక గృహస్థుని మనవడు, ఒక వర్తకుని కొడుకు సంఘిలుడు.1920
  • 20వ సంవత్సరం: శిల్పి సిద్ధత్థుడు ఇచ్చిన, జగ్గయ్యపేట స్తూపపు తూర్పు ద్వారం వద్ద ఐదు స్తంభాలు. జగ్గయ్యపేట శాసనం (వీరపురుషదత్తుడు) చూడండి.217
  • విజయ అనే చక్రీయ సంవత్సరం: ఆయన తండ్రి సోదరీమణులు, తల్లులు, భార్యలు నిలిపిన ఆయన తండ్రి చెక్కిన స్మారక స్తంభం. ఫోగెల్ దాని తేదీని 20వ సంవత్సరంగా చదివారు. కానీ ఇక్కడ సర్కార్ పఠనాన్ని అనుసరించాము. నాగార్జునకొండ స్మారక స్తంభ శాసనం (చాంతమూలుడు) చూడండి.1721

జేమ్స్ బర్జెస్ 1882లో జగ్గయ్యపేట శాసనాలను కనుగొన్నారు. దొరికిన మొదటి ఇక్ష్వాకు శాసనాలు అవే.212223 అవి దానాన్ని రాజు 20వ సంవత్సరంలో తేదీ వేస్తాయి, కానీ వంశ క్రమం ఇవ్వవు.212223 అవి మహాచైత్యాన్ని “వేలగిరి గ్రామంలో” ఉంచుతాయి.212223

సర్కార్ దాత సొంత జిల్లా కమక-రఠను తర్వాతి శాసనాలలోని కర్మరాష్ట్రంగా గుర్తించారు.22 కర్మరాష్ట్రాన్ని ఉత్తర నెల్లూరు, దక్షిణ గుంటూరులలో ఉంచారు.22 తీరం దగ్గర ఉన్న ఉప్పుగుండూరు శాసనాన్ని రాజు భూములు ఎంత దూరం వ్యాపించాయో చెప్పే కొత్త ఆధారంగా ఛాబ్రా (Chhabra) తీసుకున్నారు.20

ఒక పాదముద్ర ఫలకం మహావిహారపు థేరవాద గురువుల పేర్లు చెబుతుంది.24 వారు కాశ్మీరం, గాంధారం, యవనులు, వనవాస, శ్రీలంకలను మతం మార్చారని అది చెబుతుంది.24 లిపి ఆధారంగా ఆ ఫలకాన్ని దాదాపు 3వ శతాబ్దం మధ్యకు, వీరపురుషదత్తుని కాలానికి ఆపాదించారు.24 చాంతిసిరి నాగార్జునకొండ శాసనాలను నాగార్జునకొండ శాసనాలు పేజీలో వర్ణించాము.

రాజు స్వయంగా ఈ దానాలలో ఏదీ చేయలేదు. ఆయనకు పుణ్యంలో భాగం ఉంది, కానీ ఆ స్థాపనలలో ఆయన “చురుకైన పాత్ర పోషించినట్లు కనిపించదు” అని ఫోగెల్ గమనించారు.25 1927–28 నాటి పురావస్తు సర్వే నివేదికలో హీరానంద శాస్త్రి (Hirananda Sastri) ఆవిష్కరణలను సంక్షిప్తం చేశారు.26 రాజకుటుంబంలోని పురుషుడు చేసిన దానం ఏదీ దొరకలేదని ఆయన కూడా గుర్తించారు.26 అయినా ముగ్గురు రాజులూ తమ బంధువుల స్త్రీల పేర్లతో తమ పేర్లను జోడించనిచ్చారు.26

అంకితాలు ఇప్పటికీ ఆయన పేరు చెబుతాయి. ఉదాహరణకు ఆయన 18వ సంవత్సరపు చాంతిసిరి శాసనం ఆమె పుణ్యక్షేత్రాన్ని అపరమహావినసేలియ శాఖ భిక్షువులకు అంకితం చేస్తుంది.27 అది కొంత “ఆమె అల్లుని దీర్ఘాయువు కోసం, విజయం కోసం”.27

14వ సంవత్సరపు బోధిసిరి శాసనం ఆమె పుణ్యక్షేత్రాన్ని తంబపంని (శ్రీలంక) భిక్షువుల బృందాలకు అంకితం చేస్తుంది.2829 ఈ భిక్షువులు కాశ్మీరం, గాంధారం, చీనా, ఇతర దేశాలను మతం మార్చారని చెప్పారు.2829 శాసనం ఆమె విహారాన్ని విజయపురికి తూర్పున సిరిపవత (శ్రీపర్వతం)పై ఉంచుతుంది.2829

ఫోగెల్ ఈ సంపదను, ఈ విదేశీ సంబంధాలను శ్రీలంక, పశ్చిమ దేశాలతో కృష్ణా ముఖద్వారాల సముద్ర వ్యాపారంతో ముడిపెట్టారు.30 6వ సంవత్సరంలో నమోదైన ఒక దానాన్ని దీనారి-మాసకాలలో చెల్లించారని సర్కార్ గుర్తించారు.31 ఆయన ఈ కొలమానాన్ని కుషాణుల బంగారు దీనారంతో ముడిపెట్టారు.31

చాంతమూలుని బ్రాహ్మణ మత పాలన తర్వాత ఆ ప్రాంత బౌద్ధులకు ఆ పాలనను కొత్త యుగపు ప్రారంభంగా సర్కార్ చూశారు.32 1950లలో ఆయన పేరుగా తాత్కాలికంగా చదివిన అక్షరాలతో సీసపు నాణేలు, ఆయన తండ్రి పేరుతో మరికొన్ని దొరికాయి.33

కాలం

వీరపురుషదత్తుని శాసనాలలో చాలా వరకు ఆయన పాలనా సంవత్సరాలలో మాత్రమే తేదీ వేయబడ్డాయి.3417 చివరిది ఆయన 20వ సంవత్సరం. కాబట్టి ఆయన పాలన పందొమ్మిది సంవత్సరాల కంటే ఎక్కువ కొనసాగింది.3417 పల్లవులు వేంగికి చేరడానికి ముందు, 3వ శతాబ్దంలో బ్యూలర్ ఆయనను ఉంచారు. ఫోగెల్ దీనిని అంగీకరించారు.115 సర్కార్ 1939 నాటి కుటుంబ పట్టిక ఆయన పాలనను దాదాపు 240–265 నాటిదిగా చెబుతుంది.6 1959లో సర్కార్ మళ్లీ ఆయనను దాదాపు 3వ శతాబ్దం మధ్యలో ఉంచారు.35

ఆయన తండ్రి స్మారక స్తంభం ఈ చిత్రాన్ని మార్చింది.2136 సర్కార్ దాని తేదీని విజయ అనే చక్రీయ సంవత్సరంగా చదివారు.2136 దక్షిణ భారత లెక్కలో సరిపోయే ఏకైక విజయ సంవత్సరం 273–74 అని ఆయన చూపించారు.2136

నాగార్జునకొండ నుంచి వచ్చిన ఆభీర రాజు వసుసేనుని ఒక శాసనం 30వ సంవత్సరంలో తేదీ వేయబడింది.3738 దీనిని 248 శకంలో లెక్కిస్తే, అది 278–79 అవుతుంది.3738 దాదాపు 275లో ఆభీరులు వీరపురుషదత్తుని పడగొట్టారని సర్కార్ సూచించారు.3738 అప్పుడు దాదాపు ఇరవై సంవత్సరాల ఆయన పాలన దాదాపు 255–75లో పడుతుంది.3738

ఆభీరులు, పల్లవులు కలిసి దాడి చేశారనే మరో అవకాశాన్ని కూడా సర్కార్ పరిశీలించారు.3839 ఆ సందర్భంలో ఆయన వీరపురుషదత్తుని, ఆయన కొడుకును, ఆయన మనవడిని దాదాపు 265–335 లోపల ఉంచారు.3839 1959–60 నాటి పురావస్తు సర్వే సమీక్ష ఈ ఆవిష్కరణలు ఇక్ష్వాకు పాలనలో ఆభీర విరామాన్ని సూచిస్తాయని సంక్షిప్తం చేసింది.40

ఆయన తర్వాత ఆయన కొడుకు ఎహువుల చాంతమూలుడు సింహాసనం ఎక్కాడు.111738 ఆ పాలనలోని శాసనాలు దాని 2వ సంవత్సరం నుంచి 24వ సంవత్సరం వరకు తేదీ వేయబడ్డాయి.111738

Footnotes

  1. J. Ph. Vogel, Prakrit Inscriptions from a Buddhist Site at Nagarjunikonda, Epigraphia Indica XX (1933), p. 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6

  2. James Burgess, The Buddhist Stupas of Amaravati and Jaggayyapeta (1887), p. 110 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8

  3. D. C. Sircar, The Successors of the Satavahanas in Lower Deccan (1939), p. 22, note 1 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  4. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, pp. 19–20 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  5. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 20 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  6. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 16, genealogical table (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  7. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 10 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  8. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), pp. 22–23 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  9. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 4 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  10. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 5 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  11. J. Ph. Vogel, Additional Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda, Epigraphia Indica XXI (1931–32), pp. 61–62 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  12. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 23 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  13. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, p. 10 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  14. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, p. 11 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  15. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 6 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  16. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 24 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  17. Vogel, Additional Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1931–32), p. 65 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8 ↩9 ↩10 ↩11 ↩12

  18. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1954–55: A Review (1955), p. 22 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  19. B. Ch. Chhabra, “Uppugundur Inscription of Virapurisadata’s time, Year 19”, Epigraphia Indica XXXIII (1959–60, publ. 1963), p. 189 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  20. Chhabra, “Uppugundur Inscription” (1963), p. 190 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  21. D. C. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, Epigraphia Indica XXXV (1963–64), pp. 1–3 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  22. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 34 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5

  23. Burgess, Buddhist Stupas of Amaravati and Jaggayyapeta (1887), p. 111, translation by G. Bühler (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  24. D. C. Sircar and A. N. Lahiri, “Footprint Slab Inscription from Nagarjunikonda”, Epigraphia Indica XXXIII (1963), p. 248 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  25. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 4 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  26. A. H. Longhurst, “Excavations at Nagarjunikonda”, Annual Report of the Archaeological Survey of India 1927–28 (1931), p. 119 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  27. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 21, translation of inscription E (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  28. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 7 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  29. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 9 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  30. Vogel, Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda (1933), p. 10 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  31. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), pp. 26–27 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  32. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 38 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  33. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1955–56: A Review (1956), p. 26 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  34. Sircar, Successors of the Satavahanas (1939), p. 24 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  35. D. C. Sircar, “Two Inscriptions from Guntur District”, Epigraphia Indica XXXII (1959), p. 83 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

  36. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, p. 2 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3

  37. D. C. Sircar, “Nagarjunikonda Inscription of the time of Abhira Vasushena, Year 30”, Epigraphia Indica XXXIV (1961–62, publ. 1963), pp. 201–202 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4

  38. Sircar, “More Inscriptions from Nagarjunikonda”, p. 6 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6 ↩7 ↩8

  39. Epigraphia Indica XXXV, “Additions and Corrections”, correction to p. 6, line 30 (archive.org (opens in a new tab)). ↩ ↩2

  40. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1959–60: A Review (1960), pp. 53–54 (archive.org (opens in a new tab)). ↩

చిత్రాలు

రాజవంశాలు

విజయపురి ఇక్ష్వాకులు

సుమారు క్రీ.శ. 225–350

క్రీ.శ. 3వ శతాబ్దంలో, 4వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో దిగువ కృష్ణా లోయను పాలించిన రాజవంశం. వారి రాజధాని నాగార్జునకొండ లోయలోని విజయపురి. ప్రాకృత, సంస్కృత శాసనాల నుండి నలుగురు రాజులు తెలుసు. రాజులు వైదిక యజ్ఞాలు చేసి, శివునికి, కార్తికేయునికి ఆలయాలు కట్టించారు. రాజకుటుంబపు స్త్రీలు రాజధానిలోని బౌద్ధ విహారాలకు దానాలు ఇచ్చారు.

ఆధారసూచికలు

ఆధారాలు (12)
  1. Hirananda Sastri (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XX (1929–30) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1933, pp. 2–7, 9–10, 21. J. Ph. Vogel, Prakrit Inscriptions from a Buddhist Site at Nagarjunikonda. [Public domain]
  2. Hirananda Sastri, K. N. Dikshit and N. P. Chakravarti (eds.), Epigraphia Indica, Vol. XXI (1931–32) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1933, pp. 61–65. J. Ph. Vogel, Additional Prakrit Inscriptions from Nagarjunikonda; paraphrased. [Public domain in India]
  3. D. C. Sircar (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XXXIII (1959–60) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1963, pp. 189–190, 248. B. Ch. Chhabra, Uppugundur Inscription of Virapurisadata's time, Year 19; D. C. Sircar and A. N. Lahiri, Footprint Slab Inscription; paraphrased. [Public domain in India]
  4. D. C. Sircar (ed.), Epigraphia Indica, Vol. XXXIV (1961–62) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1963, pp. 201–202. D. C. Sircar, Nagarjunikonda Inscription of the time of Abhira Vasushena, Year 30; paraphrased. [Public domain in India]
  5. D. C. Sircar and G. S. Gai (eds.), Epigraphia Indica, Vol. XXXV (1963–64) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1964, pp. 1–3, 6, 10–11. D. C. Sircar, More Inscriptions from Nagarjunikonda; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]
  6. James Burgess, The Buddhist Stupas of Amaravati and Jaggayyapeta in the Krishna District, Madras Presidency, Surveyed in 1882 (opens in a new tab), Trübner & Co. for the Archaeological Survey of Southern India, 1887, pp. 110–111. [Public domain]
  7. D. C. Sircar, The Successors of the Satavahanas in Lower Deccan (opens in a new tab), University of Calcutta, 1939, pp. 10, 16, 20–27, 34–35, 38. Cite-only; paraphrased. [All rights reserved (cited, not reproduced)]
  8. H. Hargreaves (ed.), Annual Report of the Archaeological Survey of India, 1927-28 (opens in a new tab), Government of India, Central Publication Branch, Calcutta, 1931, pp. 118–119. [Public domain]
  9. D. C. Sircar and B. Ch. Chhabra (eds.), Epigraphia Indica, Vol. XXXII (1957–58) (opens in a new tab), Archaeological Survey of India, 1959, pp. 83. [Public domain in India]
  10. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1954–55: A Review (opens in a new tab), Department of Archaeology, Government of India, 1955, pp. 22. Paraphrased. [Public domain in India]
  11. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1955–56: A Review (opens in a new tab), Department of Archaeology, Government of India, 1956, pp. 26. Paraphrased. [Public domain in India]
  12. A. Ghosh (ed.), Indian Archaeology 1959–60: A Review (opens in a new tab), Department of Archaeology, Government of India, 1960, pp. 53–54. Paraphrased. [Public domain in India]

ఈ పేజీలో పొరపాటు కనిపించిందా? మాకు తెలియజేయండి

చివరి సవరణ: